پگاه زارعی/ صبا؛ علی دارابی معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در گفت‌وگو با صبا درباره تبدیل استودیو شبکه خبر به موزه و اینکه صداوسیما با این وزارتخانه مشورت‌کرده‌است یا خیر، گفت: در خصوص موضوع تبدیل بخشی از ساختمان شبکه خبر به موزه، ما نخستین بار نامه‌ای به سازمان صداوسیما ارسال کردیم اما تاکنون پاسخی دریافت نشده است. با برخی از مسئولان سازمان در این‌باره صحبت کرده‌ایم، چراکه این مجموعه بخشی از تاریخ دفاع مقدس ماست و باید به ثبت برسد. امیدواریم رسانه ملی از این اقدام استقبال کند تا بتوانیم این موزه را با همکاری مشترک ایجاد کنیم.

وی همچنین به موضوع اهانت به فردوسی توسط یک بلاگر اشاره کرد و گفت: متأسفانه شاهد هستیم که برخی برای دیده‌شدن در فضای مجازی، سرمایه‌های بزرگ فرهنگی همچون حکیم ابوالقاسم فردوسی را هدف قرار می‌دهند. فردوسی افتخار ایران و جهان بشریت است. او در شاهنامه با ۵۲ هزار بیت، بیش از دو هزار بار از نام ایران یاد کرده است. این رفتارهای نادرست در فضای مجازی نشان‌دهنده ضعف ما در معرفی مفاخر و مشاهیر ایرانی است.

تأسیس «موزه مشاهیر و مفاخر ایرانی مدفون در خارج از کشور»

دارابی درباره داشتن ایده ایجاد موزه مشاهیر و مفاخر ایرانی مدفون در خارج کشور، گفت: از نخستین روز حضورم در میراث فرهنگی، یکی از دغدغه‌هایم پرداختن به مفاخر و مشاهیر ایرانی همچون ابوریحان، مولوی و نظامی گنجوی بود. بسیاری از این چهره‌ها در ایران فرهنگی زندگی می‌کردند اما اکنون در خارج از مرزهای کشور مدفون هستند. در همین راستا، پیگیری‌هایی برای تأسیس «موزه مشاهیر و مفاخر ایرانی مدفون در خارج از کشور» انجام شد. در ابتدای این مسیر، حتی بانک اطلاعاتی معتبری در این زمینه نداشتیم. با تشکیل کارگروه تخصصی، بانک اطلاعاتی مربوطه را ایجاد کردیم تا این موضوع به‌صورت سامان‌یافته پیش برود.

میراث فرهنگی در جامعه ما مهجور مانده است

معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی درباره برنامه‌ریزی‌ها برای برگزاری چهارمین جشنواره چندرسانه‌ای میراث فرهنگی و تفاوت‌ها و ویژگی‌های این دوره از جشنواره، توضیح داد: جشنواره چندرسانه‌ای همانند رویداد «چهره‌های ماندگار» وارد چهارمین سال برگزاری خود می‌شود. خوشبختانه تاکنون این جشنواره با توفیق الهی برگزار شده است. جشنواره میراث فرهنگی امسال به میزبانی استان خوزستان و در فصل زمستان برگزار خواهد شد. این جشنواره چند ویژگی مهم دارد. نخست اینکه بخش بین‌الملل جشنواره که پیش‌تر پایه‌گذاری شده بود، امسال توسعه یافته است.

وی افزود: در این دوره، با مشارکت کشورهای همسایه تلاش کرده‌ایم آثاری در حوزه‌های گوناگون به اشتراک گذاشته شود. ویژگی دوم، جامعیت این جشنواره است؛ به‌گونه‌ای که جشنواره ما «جشنواره جشنواره‌ها» محسوب می‌شود. این رویداد صرفاً به فیلم یا عکس محدود نیست، بلکه ۱۴ بخش مختلف را شامل می‌شود که حوزه‌های گوناگون فضای رسانه‌ای و هنری را در بر می‌گیرد. امسال در ترکیب شورای سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی جشنواره نیز همه بزرگان و چهره‌های شاخص این عرصه حضور دارند تا بتوانیم رویدادی درخور و کم‌نظیر ارائه کنیم.

دارابی بیان کرد: در سال گذشته، بخش مردمی جشنواره را توسعه دادیم و این مسئله برای ما اهمیت بسیاری دارد. علت برگزاری این جشنواره ارتقای سطح سواد میراثی جامعه است. میراث فرهنگی با وجود اهمیتی که دارد، در جامعه ما مهجور مانده و بسیاری از افراد از ارزش واقعی آن آگاه نیستند. رویداد «چهره‌های ماندگار» نیز با همین هدف برگزار می‌شود. یکی دیگر از اهداف این جشنواره ایجاد رقابت سالم و سازنده میان برنامه‌سازان، تولیدکنندگان و هنرمندان است تا بتوانیم جهت‌دهی مثبتی به تولیدات رسانه‌ای داشته باشیم و این تولیدات بیش از گذشته به سمت موضوع میراث فرهنگی سوق یابد.

معاون میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی از اضافه شدن بخش ویژه رسانه‌ها در جشنواره چندرسانه‌ای میراث فرهنگی، خبر داد و عنوان کرد: امسال بخشی ویژه برای رسانه‌ها اختصاص داده‌ایم. رسانه‌هایی که در معرفی میراث فرهنگی اهتمام جدی داشته‌اند، مورد تقدیر قرار خواهند گرفت. این اقدام از باب قدرشناسی و برای ترویج اهمیت میراث فرهنگی در جامعه انجام می‌شود.

وضعیت نگران‌کننده بودجه و امکانات

وی درباره چالش‌های ساختاری و جایگاه میراث فرهنگی در حکمرانی گفت: میراث فرهنگی با وجود اهمیت بسیار، از نظر ساختاری، بودجه و امکانات در وضعیت مطلوبی قرار ندارد. چندی پیش، گزارشی از سوی سازمان امور اداری و استخدامی منتشر شد که نشان می‌داد حقوق کارکنان میراث فرهنگی و آموزش‌وپرورش در انتهای جدول پرداخت‌ها قرار دارد. این وضعیت نگران‌کننده است. البته تلاش کرده‌ایم با استفاده از منابع داخلی و مجوزهای قانونی، وضعیت حقوق همکاران را بهبود دهیم، اما این حوزه همچنان نیازمند اقدامات بزرگ است.

«سند ملی موزه و موزه‌داری» در دستور کار

دارابی در پایان تصریح کرد: به همین دلیل، ما «سند ملی میراث فرهنگی» را در شورای عالی انقلاب فرهنگی به تصویب رساندیم و اکنون نیز «سند ملی موزه و موزه‌داری» در دستور کار تصویب قرار دارد. هدف ما این است که میراث فرهنگی در ساختار حکمرانی کشور جایگاه شایسته‌ای بیابد. از همین تریبون، لازم می‌دانم از رسانه‌ها درخواست کنم که به کمک ما بیایند؛ چراکه میراث فرهنگی بدون پشتیبانی رسانه‌ها نمی‌تواند به اهداف خود دست یابد. امروز جهان، دنیای تصویر، صدا، تولید محتوا و روایتگری است. اگر روایت‌گری مناسب نداشته باشیم، نمی‌توانیم فرهنگ و میراث خود را به‌درستی معرفی کنیم.