
سیروس تسلیمی، فیلمنامهنویس، تهیهکننده و پخش کننده قدیمی سینما در سالروز روز ملی سینما در گفتوگو با خبرنگار سینما صبا گفت: سینمای ایران به لحاظ کمی رشد زیادی پیدا کرده است. سینما پر شده از تهیه کنندههایی که همه میخواهند فیلمی گران تولید کرده و به فروش آنچنانی دست پیدا کنند. در شرایط فعلی پولهای نامتعارفی که وارد هنر هفتم شده، سبب شده، قیمت تولید در سینما بالا برود؛ اتفاقی که بر خلاف واقعیت فقیر سینما است. در چنین شرایطی اگر وضعیت به همین منوال ادامه پیدا کند مطمئن باشید در بحث کمی نیز با افت محسوسی مواجه خواهیم شد.
او افزود: در بحث کیفی نیز سینما روند نامتوازنی را طی میکند زیرا عدهای در سینما تنها به فکر موفقیت آثارشان در جشنوارههای بینالمللی بوده و بخشی دیگر به سینما صرفاً نگاه انسانی دارند. همین عامل نبود توازن را به وجود آورده که بر کیفیت آثار تولیدی تاثیر منفی گذاشته است. در حقیقت باید گفت سینمای ما در دو شکل تئوریک و عملی، حرکتی ناهماهنگ را پیش گرفته است.
تسلیمی در پاسخ به این سوال که آیا سینمای فعلی توانایی به خودکفایی رسیدن را دارد؟ بیان کرد: توان بالقوه چنین امری موجود است اما اینکه بتوان این ظرفیت را بالفعل کرد به نظرم دور از دسترس است. گواه این ادعا نیز حدود ۲۰۰ فیلمی است که در انتظار اکران در حال خاک خوردن هستند. در این شرایط باید آدمهایی که در هنر هفتم فعالیت میکنند تکلیف خودشان را برای حضور در سینما بدانند. مشکل دیگر امروز سینما دانشکدهها و آموزشگاههایی است که با گرفتن پول و دادن مدرک، نیرو به بیرون میفرستند درحالی که سینما کشورمان نیازی به این حجم از سینماگر ندارد.
تهیه کننده فیلم «پرنده کوچک خوشبختی» ادامه داد: روزانه دهها تماس از سوی کارگردانان جوان به دفاتر فیلمسازی گرفته میشود که خواهان ساخت فیلم هستند. وقتی این افراد قادر نیستند در امر تولید موفق باشند طبیعی است دچار سرخوردگی شوند. همین عامل نیز عواقبی ناخوشایند برای سینمای کشورمان در پی خواهد داشت.
تسلیمی در ادامه به فروش فیلمهای کمدی اشاره کرد و گفت: اقبالی که به فیلمهای کمدی نشان داده میشود تنها مختص به ایران نیست بلکه سینمای جهان هم به سمت این دست تولیدات متمایل شده است. برای مثال اگر نگاهی به کشورهای اسکاندیناوی به عنوان کشورهای که مهد آثار هنری هستند، بیندازید متوجه خواهید شد فیلمهای کمدی فروش زیادی دارند. این امر از آنجا نشات میگیرد که انسان امروز دستخوش سرگشتگی عجیبی شده و دیگر خواهان یادگیری نیست بلکه میخواهد برای دقایقی در سالنهای سینما صرفاً سرگرم باشد.
تهیه کننده فیلم «زیر پوست شهر» ادامه داد: زمانی بود که فیلمها در سبک آثار تارکوفسکی یا نئورئالیسم طرفداری زیادی داشت و در کشورهای نظیر هند یا مصر به چنین آثاری بها داده میشد اما در این کشورها هم امروز دیگر فیلمهای اکشن و کمدی باب شده است. در کشور ما نباید وضعیت اینگونه باشد زیرا ما کشوری هستیم که بر پایه اعتقادات شکل گرفته است پس میبایست از کارهای متفکر حمایت شود اما این خواسته حتی برای مسئولان تبیین نشده است. این مسئله را به عینه زمانی که در حوزه پخش فیلم فعالیت داشتم شاهد بود. برای مثال سینماهایی که مالکان آن نهادهای دولتی بودند به جای نمایش آثار هنری در پی اکران فیلمهای پرفروش بودند!
این سینماگر اضافه کرد: وقتی با مسئولان صحبت میکردم که چرا از کارهای متعالی و روشنگر حمایت نمیشود آنها جواب میدادند، شعار ندهم. آنها معتقدند سینما خرجهای خاص خود را دارد و برای تامین هزینهها باید به فروش فیلم در گیشه فکر کرد! وقتی بخش دولتی چنین نگاهی به سینما دارد دیگر از بخش خصوصی چه توقعی داریم؟

او در ادامه پیشنهاد خود را برای رونق کیفی سینمای ایران مطرح کرد و گفت: باید کانون فیلمنامهنویسان فعال شود و اگر هم مکانی با این عنوان وجود دارد کارکرد عملی داشته باشد چون مشکل امروز سینمای ایران، همچنان فیلمنامه است. به ویژه در سینمای اجتماعی، این مسئله به خوبی قابل حس است. سوال من این است چرا اکثر کارهای اجتماعی در کشورمان باید تنها آثار سیاه و خشن باشد؟ آیا در جامعه نقطه روشنی وجود ندارد که دائم چنین خشونتهایی به تصویری کشیده میشود؟ درضمن مسائلی که در بیشتر فیلمهای اجتماعی مطرح میشود دغدغه چند درصد از مردم جامعه است؟ وضعیت در آثار اجتماعی به اندازهای ترسناک شده که اگر فردی ایران را نشناسد و فیلمهای ما را ببیند تعجب میکند مردم چگونه در چنین اجتماعی زندگی میکنند!
تهیهکننده فیلم «میکس» در پایان تصریح کرد: در ابتدای انقلاب وضعیت اینگونه نبود چون فیلمهای بسیار خوبی در حوزه سینمای اجتماعی داشتیم که به جامعه امید تزریق میکرد اما امروز دیگر چنین کارهایی دیده نمیشود!
٭داود کنشلو
@davoodkeneshloo