
ناصرارباب/صبا: نشست رسانهای فیلم «نیمهشب» به کارگردانی محمدحسین مهدویان، ساعت ۱۹ برگزار شد. در این نشست محمدحسین مهدویان، مهدی یزدانیخرم، اعظم بهروز، حبیب والینژاد، الناز ملک و جمعی از عوامل و بازیگران فیلم حضور داشتند.
در ابتدای نشست، محمدحسین مهدویان در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره میزان اقتباس فیلم از واقعیت گفت:
«کلیت ماجرا واقعی است؛ حتی تولد نوزادی که در شرایط بحرانی و التهاب اتفاق افتاد، یک واقعه واقعی بوده. وقتی با این داستان روبهرو شدیم، احساس کردیم تصویر مهمی از آن روزهاست و حداقل بهعنوان یکی از وقایع مهم جنگ باید یک درام سینمایی از آن ساخته شود. طبیعتاً ضرورت روایت سینمایی باعث تغییراتی در جزئیات شد؛ بعضی شخصیتها کم یا زیاد شدند، اما اصل ماجرا واقعی است.»
مهدی یزدانیخرم، نویسنده فیلمنامه، در پاسخ به این پرسش که سهم او و اعظم بهروز در نگارش فیلمنامه چه میزان بوده، گفت:
«نمیشود سهمبندی کرد. این متن حاصل همکاری تنگاتنگ من و خانم بهروز و حضور دائمی محمدحسین مهدویان در بازنویسیهای مکرر است. متن آنقدر در هم تنیده شده که نمیتوان گفت این بخش متعلق به من است یا آن بخش متعلق به خانم بهروز.»
وی در بخش دیگری از صحبتهایش با اشاره به شرایط روحی و اجتماعی زمان نگارش فیلمنامه افزود:
«من نمیتوانم بهعنوان نویسنده نسبت به این رنج عظیم بیتفاوت باشم. این روایت را نمیشود ننوشت.»
محمدحسین مهدویان در پاسخ به انتقاد برخی خبرنگاران درباره شعاری شدن فیلم گفت:
«بله، وقتی پای ایران وسط باشد، ما حاضریم شعار بدهیم. تنها شعاری که میشود پایش ایستاد، شعار ایراندوستی است. ما در این روزها چیزی جز نام ایران نداریم. در حوادث دیماه، جوانهای زیادی را از دست دادیم؛ این تکرار یک سهرابکشی است که مدام اتفاق میافتد و تنها چیزی که تسلا میدهد، نام ایران است.»
او با اشاره به فضای ملتهب جشنواره افزود:
«خیلی از همکاران ما بهدلیل ترس نیامدند؛ نه بهخاطر نداشتن باور، بلکه بهدلیل فضای فشار. چرا فکر میکنید ما که اینجا هستیم داغدار نیستیم؟ همینجا کسانی نشستهاند که عزیزانشان را از دست دادهاند. ما مرزبانان فرهنگی این سرزمین هستیم و جشنواره فجر یکی از مرزهای فرهنگی ایران است.»
مهدویان ادامه داد:
«در سینمای جهان، وقتی به وطنپرستی میرسند، با صدای بلند شعار میدهند. اینجا اما اگر نام ایران را بلند بگوییم، میگویند شعاری شده. نه، ما برای ایران فریاد میزنیم؛ این شعار نیست، زندگی است.»
حبیب والینژاد، تهیهکننده فیلم، با اشاره به شکلگیری ایده اولیه «نیمهشب» گفت:
«این قصه سالها پیش در دوران فعالیتهای مستند از سوی آقای انتظامی برای من تعریف شد و همان زمان احساس کردم ظرفیت یک اثر سینمایی را دارد. شرایط تولید که به بلوغ رسید، تصمیم گرفتیم آن را بسازیم.»
الناز ملک در پاسخ به پرسشی درباره اغراقآمیز بودن بازیاش گفت:
«بهنظر خودم اغراقآمیز نبود. آدمهایی با این ویژگیها در جامعه زیادند؛ حتی شدیدتر از چیزی که در فیلم دیدید. خوشبهحال کسانی که اطرافشان چنین آدمهایی را ندیدهاند.»
یزدانیخرم در پاسخ به انتقاد درباره تلویزیونی بودن برخی موقعیتها و دیالوگها توضیح داد:
«این انتخاب آگاهانه بوده. فرمی که مهدویان طراحی کرده، مستندگونه است و طبیعتاً بوی روایتهای تلویزیونی هم میدهد. ما بهجای تعلیق کلاسیک سینمای فاجعه، روی خردهداستانها و اضطراب مداوم تمرکز کردیم؛ اضطرابی که حتی در پایان هم باقی میماند، شبیه اضطراب ملتی که سالهاست با آن زندگی میکند.»
محمدحسین مهدویان درباره عدم استفاده از ستارههای سینما گفت:
«اگر از ستارهها استفاده میکردم، امروز باید برای حضور کنار فیلم التماس میکردم. در مقابل نزدیک به ۲۰۰ خبرنگاری که از صبح اینجا زحمت میکشند، خوشحالم که سراغ ستارهها نرفتم. نگران نیستم اگر بعد از این هم با من کار نکنند.»
الناز ملک درباره نزدیک شدن به نقش دختر معتاد توضیح داد:
«قبلاً در کلاسهای بازیگری این نقش را اتود زده بودم و حتی ویدیو داشتم. همان را گسترش دادم. همزمان در پروژه دیگری هم بازی میکردم و این همزمانی چالش بزرگی بود.»
در ادامه نشست، پرسشهایی درباره امکان ساخت فیلم درباره اعتراضات دیماه مطرح شد. مهدویان در پاسخ گفت:
«من فیلمی دارم که پنج سال است اجازه اکران نگرفته؛ فیلمی درباره گرسنگی و جامعهای در آستانه بحران. این تصور که من فقط فیلمهای کمهزینه از نظر مسیر اکران میسازم، منصفانه نیست. اگر شرایط ساخت فیلم درباره وقایع اخیر فراهم شود و حرفی برای گفتن داشته باشم، میسازم.»
او در بخش دیگری از صحبتهایش با اشاره به فشارهای دوگانه گفت:
«گاهی حاکمیت روایت را نمیپذیرد، گاهی جامعه. من هر دو را تجربه کردهام. مسئله اصلی این است که فیلمساز روایت خودش را بسازد.»
در بخش پایانی نشست، عوامل فیلم از دشواری تولید «نیمهشب» گفتند. یونس، دستیار کارگردان، با اشاره به تولید فیلم در ۲۴ شب، از تلاش فشرده گروههای فیلمبرداری، تولید، تدارکات و صحنه قدردانی کرد.
نشست «نیمهشب» در فضایی پرتنش اما پرگفتوگو به پایان رسید؛ نشستی که بیش از هر چیز، بازتابی از شرایط ملتهب اجتماعی و جایگاه سینما در مواجهه با واقعیتهای امروز بود