
مهدیه مالکی/ صبا؛ مازیار رضاخانی، دبیر جشنواره ملی فیلم و تئاتر لوتوس با اشاره به اینکه این دوره از جشنواره در تهران برگزار خواهد شد، درباره علت تغییر محل برگزاری این رویداد توضیح داد: جشنواره لوتوس قرار بود در جزیره کیش برگزار شود، اما به دلیل همزمانی با هایسیزن جزیره و پر بودن هتلها و پروازها، امکان اسکان و جابهجایی حدود ۲۰۰ مهمان برای ما فراهم نشد، مشکل اصلی، کمبود ظرفیت هتلها بود و به همین دلیل تصمیم گرفتیم امسال جشنواره را استثناء در تهران برگزار کنیم و دوره جدید را طی فرخوانی در اردیبهشت ماه در کیش ادامه دهیم.
وی افزود: این تصمیم هیچ ارتباطی با حواشی اخیر یا ماراتن ورزشی برگزارشده در کیش ندارد و سازمان منطقه آزاد کیش کاملاً شفاف و صادقانه شرایط را با ما در میان گذاشت و همکاری بسیار خوبی با جشنواره داشت. حتی همین روزها نیز جلساتی با سازمان برگزار کردهایم و توافقها همچنان پابرجاست.
رضاخانی با اشاره به برنامههای آینده جشنواره گفت: سالهای آتی جشنواره قطعاً در جزیره کیش برگزار خواهد شد، اما در فصل تابستان و زمانی که پروازها و هتلها شرایط مناسبتری دارند و اگر برنامهریزی اولیه ما برای برگزاری جشنواره در شهریورماه به دلیل جنگ ۱۲روزه و مشکلات اینترنتی به تعویق نمیافتاد، بدون دردسر در کیش برگزار میشد.
چالشهای مالی جشنواره
دبیر جشنواره لوتوس، مهمترین چالش این دوره را مسائل مالی دانست و گفت: عدم سرمایهگذاری در بخش فرهنگ و هنر، چه در بخش دولتی و چه خصوصی، باعث شد با کمبود منابع مالی مواجه شویم. بخش خصوصی در هزینهکردهای تبلیغاتی و هنری دست نگه داشته و بخش دولتی هم شرایط مشابهی دارد و در واقع کمبود منابع مالی به این جشنواره صدمه زده است که این مسئله فقط مختص جشنواره لوتوس نیست و تقریباً همه جشنوارهها، حتی جشنوارههای بزرگ دولتی، با آن مواجهاند.
او افزود: جنگ ۱۲روزه باعث شد شرکتها با احتیاط بیشتری وارد هزینهکرد در حوزه فرهنگ شوند و این موضوع ما را با تأخیر جدی در تأمین بودجه مواجه کرد.
محل برگزاری جشنواره در تهران
رضاخانی درباره محل برگزاری جشنواره در تهران توضیح داد: ما از نظر مکان برگزاری، مشکلی نداریم، گزینههایی مثل موزه سینما، سینماهای مختلف و مجموعه نیاوران پیش روی ماست ولی با توجه به فصل زمستان و شرایط آبوهوایی، باید لوکیشنی انتخاب کنیم که از نظر دسترسی و رفتوآمد مناسب باشد و در تهران ما مشکلی از نظر برگزاری و اختتامیه نداریم و چالش اصلی ما نقدینگی است که متاسفانه با بنبست روبه رو شدیم و تقریبا با همه شرکتها مذاکره کردیم ولی آنها آمادگی ندارند که نقدینگیشان را در اختیار جشنواره قرار دهند.
وی ادامه داد:۸۰ فیلم در بخش مسابقه حضور دارند و اختتامیه با ۲۰ جایزه برگزار خواهد شد، بنابراین انتخاب مکان مناسب اهمیت زیادی دارد و احتمالا به دلیل بارش برف نتوانیم از مجموعه نیاوران استفاده کنیم و مکانی را در مرکز شهر انتخاب کنیم.
استفاده از بودجه دولتی
دبیر جشنواره لوتوس استفاده از بودجه دولتی را راهکاری برای حل مشکل نقدینگی جشنواره عنوان کرد و گفت: قرار ما این بود که جشنواره بهعنوان یک رویداد خصوصی، از نظر مالی و اجرایی از حاکمیت فاصله داشته باشد ولی در شرایط فعلی ناچار شدهایم به سمت بودجههای دولتی برویم چون مهمترین تعهد ما، عمل به قولی است که به فیلمسازان دادهایم تا جوایز به دست آنها برسد.
او تأکید کرد: دریافت بودجه دولتی هیچ تأثیری بر انتخاب آثار یا داوران نخواهد داشت، البته انتخاب فیلمها به پایان رسیده و هیئت داوران نیز پس از مشخص شدن وضعیت مالی معرفی میشود و ترکیب داوران بهگونهای خواهد بود که نگاه حاکمیتی بر جشنواره غالب نباشد.
حذف بخش فیلم کوتاه تجربی
وی در پاسخ به پرسشی درباره حذف بخش فیلم کوتاه تجربی توضیح داد: تعداد آثار تجربی واجد شرایط بسیار محدود بود و عملاً امکان شکلگیری یک بخش رقابتی وجود نداشت، تنها سه اثر به این فضا نزدیک بودند، بنابراین تصمیم گرفتیم این بخش را حذف کنیم و این جز آفتهای این دوره از جشنواره بود.
او درباره چگونگی حل این مشکل افزود: برای دورههای بعدی، با برگزاری ورکشاپهای تخصصی در حوزه فیلم تجربی و با حضور متخصصان، تلاش میکنیم این بخش را تقویت کنیم تا جایگاه واقعی خود را در جشنواره پیدا کند.
رویکرد جشنواره نسبت به زنان فیلمساز
دبیر جشنواره لوتوس مهمترین ویژگی این رویداد را تمرکز بر زنان فیلمساز دانست و گفت: ما توانستیم فیلمسازانی را جذب کنیم که کمتر به جشنوارههای دولتی مراجعه میکنند و لوتوس را خانه امنی برای ارائه آثارشان میدانند ضمن اینکه این جشنواره، اولویت با زنان فیلمساز است و این موضوع برای آنها یک فرصت واقعی ایجاد کرده است.
او ادامه داد: مردان فیلمساز در جشنوارههای متعددی حضور دارند، اما ما تلاش کردهایم در این جشنواره فضای بیشتری برای زنان فراهم کنیم، این رویکرد در ترکیب هیئت انتخاب و حتی بخشهای دیگر جشنواره نیز کاملاً مشهود است و سعی کردیم به زنان فرصت بیشتری بدهیم به گونهای که در فیلمهای برگزیده نیز فیلمسازان زنان نسبت به فیلمسازان مردم اولویت خواهند داشت.
ملی شدن جشنواره لوتوس
رضاخانی درباره ملی بودن این دوره توضیح داد: در دوره بعد نیز جشنواره همچون گذشته به شکل بینالمللی برگزار خواهد شد تا فرصت رقابت فیلمسازان داخلی با فیلمسازان خارجی فراهم شود، البته این دوره، اولین دوره ملی جشنواره لوتوس است، پیش از این، جشنواره با عنوان جایزه پروین اعتصامی برگزار میشد، اما متوجه شدیم نسل جدید ارتباطی با این برند برقرار نمیکند، به همین دلیل تصمیم گرفتیم برند جدید «لوتوس» را معرفی کنیم.
وی افزود:در مجموع، جشنواره پیش از این هفت دوره در تهران برگزار شده است. پس از پنج سال وقفه، امسال دوباره جشنواره را احیا کردیم و امیدواریم از سال آینده بار دیگر به شکل بینالمللی برگزار شود.
رضا خانی درباره عدم برگزاری این جشنواره طی این پنج سال گفت: دولت قبل برای برگزاری این جشنواره با ما همکاری نکرد و ما نیز چون نمیخواستیم با حاکمیت دچار چالش شویم تصمیم گرفتیم جشنواره طی این پنج سال برگزار نشود و صبر کردیم تا شرایط مناسب برای برگزاری جشنواره محیا شود که این امکان امسال فراهم شد و انتخاب کیش به عنوان مکان برگزاری جشنواره به این علت بود که از آزادیهای جزیره استفاده کنیم ولی به دلایلی که عنوان کردم این فرصت امسال فراهم نشد.