
به گزارش خبرنگار صبا؛ نشست خبری رئیس مجموعه تئاتر شهر صبح امروز پنجم آذر در کافه تریای این مجموعه برگزار شد. این نشست با حضور جمعی از اصحاب رسانه و مدیران این مجموعه انجام شد.
در آغاز جلسه، علیرضا سعیدی مسئول روابط عمومی با تشریح هدف نشست گفت: «آنچه امروز تقدیم شما میشود، گزارشی از برنامههای تازه مجموعه تئاتر شهر در فصل جدید مدیریت است؛ چه در بخش اجرایی و چه در حوزه فعالیتهای خارج از برنامهی تالارهای نمایشی. بخش عمدهای از این برنامهها توسط آقای سلیمانی، مدیر مجموعه، که خود از کارگردانان و بازیگران باسابقه تئاتر، سینما و تلویزیون هستند، تشریح خواهد شد.»
حریم تئاتر شهر؛ برنامهای برای شفافسازی
وی با اشاره به اهمیت موضوع «حریم تئاتر شهر» که همواره یکی از اصلیترین مطالبات و پرسشهای اهالی رسانه بوده است، اعلام کرد: «در روزهای آینده نشست مفصلتری با حضور آقای جمشیدی، مدیرکل دفتر نظارت بر طرحهای عمرانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سرکار خانم مهندس امتیازی (طراح پروژه)، آقای سلیمانی و مدیران اداره کل هنرهای نمایشی برگزار خواهد شد و توضیحات کامل درباره وضعیت حریم و طرحهای در دست اقدام ارائه میشود.»
او همچنین از همراهی و حمایت ۱۸ ساله اهالی رسانه از تئاتر شهر قدردانی کرد و افزود: «نگاه منتقدانه و دلسوزانه شما باعث شده تئاتر شهر همیشه مانند یک رفیق و همراه مورد توجه باشد.»
بازگشت تئاتر شهر به جایگاه حرفهای و فرهنگی
در ادامه، آقای سلیمانی، رئیس مجموعه تئاتر شهر، سخنان خود را با قدردانی از همراهی اصحاب رسانه آغاز کرد: «به سبب سالها فعالیت خبری، میدانم کار روزنامهنگاری چه دشواریهایی دارد. از شما که همیشه کنار تئاتر بودهاید، سپاسگزارم. »
او سپس با معرفی اعضای تیم مدیریتی و اجرایی مجموعه—معاونت اجرایی، بخش فنی، بخش هماهنگی و دیگر گروههای فعال—تأکید کرد: «حدود ۷۰ تا ۸۰ نفر از همکاران درجه یک در کنار ما هستند و تلاش میکنیم با همدلی، خدمترسانی شایستهای به هنرمندان و مخاطبان داشته باشیم.»
سلیمانی یکی از مهمترین محورهای کاری مجموعه را «بازگرداندن تئاتر شهر به شأن و جایگاه حرفهای خود» عنوان کرد و گفت: «شما بهتر از من میدانید که تئاتر شهر در سالهای گذشته با شرایطی مواجه شده که نیاز به اصلاح دارد. هدف ما این است که این مجموعه، دوباره مرکز تئاتر حرفهای و فرهنگی کشور باشد؛ همانگونه که در دورههایی نقش راهبری تئاتر ایران را بر عهده داشت. این یک شعار نیست، یک هدف جدی است.»
او ضمن اشاره به پشتوانه ۳۵ سال تجربه فعالیت هنری خود اظهار داشت: «در دو ماه گذشته ۶۰ جلسه کاری برگزار کردهام و تلاش کردهام موضوعات را با دقت بررسی کنم. باید از دعوت و حمایت مشاوران معاونت هنری پیشین، از جمله آقای دکتر اسدی و خانم رضایی، که در شکلگیری این مسئولیت جدید نقش داشتند، تشکر کنم.»
در ادامه نشست، رئیس مجموعه تئاتر شهر با قدردانی از همراهی مدیران هنری، درباره روند حضورش در این سمت و برنامههای پیشِرو توضیحاتی ارائه داد. او با اشاره به آغاز همکاریاش گفت: «پس از گفتوگوهایی که با مشاوران هنری، از جمله آقای دکتر اسدی و خانم رضایی داشتم، دعوت به حضور در تئاتر شهر پذیرفته شد. واقعیت این است که دغدغه اصلی من همیشه تئاتر بوده و مسئولیتهایی را که از مسیر هنر دور بود نپذیرفتم. اما موضوع تئاتر شهر، یک مسئله شخصی و هویتی برای من است؛ بنابراین بدون تردید قبول کردم.»
وی افزود که با حضور دکتر احمدی نیز همافزایی بیشتری در مجموعه شکل گرفته است: «از همان جلسه نخست، ایشان تأکید کردند که تئاتر شهر باید پذیرای تمامی سلیقهها و جریانهای هنری باشد. این نگاه باز و حمایتگرانه در ادامه مسیر هم ادامه یافت و لازم میدانم از ایشان قدردانی کنم.»
تئاتر شهر؛ خانه دوم هنرمندان
رئیس مجموعه با تأکید بر نسبت عاطفیاش با تئاتر گفت: «تئاتر برای من تنها یک شغل نیست؛ بخشی از هویت و جانِ من است. همانقدر که نگران خانوادهام هستم، هماناندازه دلواپس تئاتر بودهام و هستم. تئاتر شهر هم خانه تئاتری ماست و طبیعی است که برای بازگشت آن به جایگاه شایستهاش بیتأخیر به این مسئولیت وارد شوم.»
دو ساحت اصلی در مدیریت جدید
او ساختار جدید فعالیت مجموعه در دو محور تعریف کرد؛ حوزه کالبدی و عمرانی؛ وی با اشاره به اهمیت هویت تاریخی تئاتر شهر و لزوم ساماندهی فضاهای پیرامونی گفت: «همانطور که برج آزادی نماد تهران است، تئاتر شهر نیز یکی از نشانههای فرهنگی این شهر به شمار میرود. تقریباً هر روز وضعیت حریم را بررسی میکنم و خوشحالم که پروژه ساماندهی سرعت گرفته است. در کنار آن، تحولاتی جزئی اما اثرگذار نیز انجام شد؛ از بهبود نورپردازی و رسیدگی به فضای سبز تا پاکسازی و زیباسازی محوطه.»
او درباره برخی خبرهای نادرست اخیر نیز هشدار داد: «متأسفانه بعضی افراد با انتشار خبرهای غیرواقعی درباره حوض و…، فضا را ملتهب میکنند. از رسانهها تقاضا دارم پیش از انتشار، با روابط عمومی مجموعه تماس بگیرند تا از گسترش اخبار ناامیدکننده جلوگیری شود. تئاتر نیاز به امید دارد.»
وی همچنین به موضوع ایمنی ساختمان اشاره کرد و خبر داد که با همکاری آتشنشانی، سیستم اعلام حریق در حال نوسازی و استانداردسازی است.
حوزه هنری و انتخاب آثار
در بخش هنری، رئیس مجموعه رویکرد اصلی را «عدالت در انتخاب نمایشها» دانست: «سالها دوگانگی در فراخوان یا عدم فراخوان وجود داشت. بررسی کردیم و به این نتیجه رسیدیم که فراخوان گسترده، عملاً موجب صدها درخواست بدون امکان پاسخگویی میشود. بنابراین تصمیم گرفتیم بهجای فراخوان، مسیر منظم، عادلانه و مبتنی بر گفتوگوی مستقیم با هنرمندان را دنبال کنیم.»
او گفت که طی این مدت جلسات متعددی گفتوگو با کارگردانان، بازیگران و طراحان مختلف برگزار شده است: «گفتوگو نیاز اصلی روزگار ماست. پیش از آغاز مسئولیت، با بسیاری از هنرمندان صحبت کردم و از همه خواستم برای ارتقای تئاتر شهر همفکری کنند. خوشبختانه همکاران سابق مجموعه—آقای حسین پاکدل تا آقای جعفری—نیز یا حضوری یا تلفنی حمایت و تجربه خود را منتقل کردند.»
رئیس مجموعه در ادامه سخنانش به تغییرات ساختاری در روند اجراها و برنامهریزی هنری سال آینده پرداخت و توضیح داد که این تغییرات نتیجه ماهها گفتوگو با هنرمندان و دریافت بازخوردهای تخصصی بوده است.

حذف اجراهای همزمان در سالنهای اصلی
او با اشاره به مشکلات مدل «چنداجرایی» در سالنهای چهارسو، قشقایی و سایه گفت: «سال آینده اجراها در سالنهای اصلی تکاجرا خواهد بود. سالهاست که چنداجرایی شدن سالنها بهضرر کیفیت نمایشها تمام شده است. این تصمیم را نه تنها بهعنوان مدیر، بلکه از منظر یک کارگردان اعلام میکنم.»
وی مشکلات چنداجرایی بودن را چنین توضیح داد: تضعیف طراحی صحنه و نورپردازی به دلیل تقسیم منابع، بینظمی پشتصحنه و فشار به گروهها، برخوردهای عجولانه با تماشاگر، کاهش تمرکز بازیگران، تغییر و جابهجایی مکرر دکورها
محدود شدن فضای سرپوشیده برای تمرکز قبل از اجرا
او در ادامه افزود: «وقتی سه نمایش همزمان در یک سالن جا میگیرند، نه طراحی صحنه استاندارد میماند، نه نورپردازی، نه فضای آرام پشتصحنه. اینها با شأن حرفهای تئاتر شهر سازگار نیست. اینجا محل تئاتر حرفهای است و باید حرمت آن حفظ شود.»
حداقل ۳۰ شب اجرا برای هر نمایش
رئیس مجموعه یکی از تصمیمهای مهم را ۳۰ شبی شدن اجراها اعلام کرد: «تئاتر کمتر از ۳۰ شب زیان اقتصادی دارد. من همیشه مخالف نگاه کاسبکارانه به تئاتر بودهام، اما واقعیت این است که چرخه مالی نمایش باید بچرخد. بنابراین از این پس اجراها ۳۰ شب خواهد بود.»
او توضیح داد که این تصمیم با استقبال گسترده کارگردانان همراه بوده است، چون: برنامهریزی و فروش قابلپیشبینیتر میشود، کیفیت تولید بالا میرود، گروهها فرصت بیشتری برای دیده شدن پیدا میکنند
ساختار جدید ظرفیت سالنها
او گفت که در سال آینده:سالن چهارسو → ۸ باکس، سالن سایه → ۸ باکس، سالن قشقایی → ۸ باکس، سالن کارگاه → تعداد بیشتر (به دلیل کوتاهتر بودن مدت اجراها) خواهند داشت.
احترام به برنامههای دوره پیشین
رئیس مجموعه تأکید کرد که جدول اجراهای تا پایان سال، همان جدول مصوب دوره قبل است: «ما باید به قولهایی که دوره قبل به گروهها داده شده احترام میگذاشتیم. دوستان در حال تمریناند و به آنها تفاهمنامه داده شده. ممکن است برخی نمایشها مطابق سلیقه ما نباشد، اما موظفیم با احترام کامل از آنها حمایت کنیم.»
او توضیح داد که از سال آینده، با امضای توافقنامه رسمی روند جدید اجراها آغاز خواهد شد و افزود: «توافقنامه با قرارداد یا تفاهمنامه فرق دارد. ما برای سال آینده، قراردادهای تازه و استانداردی خواهیم داشت که بر اساس آن برنامهریزیهای دقیقتری صورت میگیرد.»
تمرکز بر ارتقای کیفیت و بازتعریف جایگاه سالنها
در ادامه نشست، مدیر مجموعه تئاترشهر با تأکید بر ضرورت توجه به کیفیت اجراها اعلام کرد که صرفاً «پیشکسوت بودن»، «جوان بودن» یا «میانسال بودن» ملاک انتخاب گروهها نخواهد بود. او گفت: «ایکاش مثل آکادمی افلاطون میتوانستیم بگوییم کسی که کیفیت لازم ندارد وارد نشود؛ معیار اصلی ما تنها کیفیت کار است.»
تنوع گونههای نمایشی؛ از متون ملی تا آیینهای سنتی
مدیر تئاترشهر با اشاره به ضرورت توجه به گونههای مختلف نمایش افزود: نمایشنامههای ملی، متون اقتباسی، ترجمههای معتبر، آثار آیینی-سنتی و نمایش عروسکی بزرگسال در اولویت انتخاب قرار دارند. او تأکید کرد که آثار کودک طبق روال در تالار هنر میزبانی میشود و برنامه تئاترشهر معطوف به بزرگسالان است.
تدوین شیوهنامه جدید برای سالنها
او با اشاره به بازنگری توافقنامهها و تهیه شیوهنامه داخلی، توضیح داد که سالن چهارسو تنها در اختیار کارگردانانی قرار میگیرد که توانایی اجرای پیدرپی آنها پیشتر ثابت شده باشد: «یک کارگردان نباید با اولین تجربه کارگردانی سراغ چهارسو بیاید. این نه به نفع خودش است نه مجموعه. ارزش سالنها باید حفظ شود.»
وی افزود که برای قشقایی، سایه و کارگاه نمایش نیز معیارهای مشخصی تعریف شده است. به گفته او، کارگاه نمایش همچنان محل بروز ایدههای نو، خلاقانه و تجربهگراست؛ نه صرفاً برای هنرمندان جوان، بلکه برای هر کسی که «ایده جوان» و بدیع داشته باشد.
محدودیت بازتولید و اهمیت متن
مدیر مجموعه تاکید کرد که از این پس بازتولید یا بازاجرای آثار در سالنهای تئاترشهر پذیرفته نخواهد شد. او با اشاره به اهمیت متن گفت: «ممکن است کارگردان ده اجرای موفق داشته باشد، اما اگر متن تازهاش ضعیف باشد، کار پذیرفته نمیشود. امروز مهمترین مسئله تئاترشهر متن است.»
او توضیح داد که یک شورای سهنفره متنها را بررسی میکند و در صورت امکان، اصلاحهای لازم پیشنهاد میشود؛ در غیر این صورت، اثر برای بازنگری بیشتر به کارگردان بازگردانده خواهد شد.
نظم تازه در برنامهریزی اجراها
وی درباره سیاستهای جدید برنامهریزی سالنها گفت: سالن اصلی از این پس ۴۰ تا ۴۵ شب اجرا خواهد داشت و این زمان برای گروهها بهطور عادلانه تقسیم میشود. هیچ گروهی اجازه ندارد بیش از سقف تعیینشده درخواست اجرا کند. او تاکید کرد که هر کاری قادر نیست سالن اصلی را پر کند و انتخاب آثار با حساسیت بیشتری انجام خواهد شد.
زمانبندی، شفافیت و مقابله با زیادهخواهیها
مدیر مجموعه با اشاره به برخی درخواستهای خارج از چارچوب گفت: «تا جای ممکن با احترام پاسخ منفی دادیم، چون درخواستها عادلانه نبود. تئاترشهر متعلق به همه است؛ نه چند فرد خاص و نه توصیهنامهمحور. تنها توصیه معتبر، کیفیت کار است.»
وی افزود که شورای حقوقی نیز متن توافقنامههای جدید را بررسی کرده تا از نظر حقوقی بیاشکال باشد. او با تاکید بر نقش کارکنان پشت صحنه گفت: «اگر بچههای مجموعه حال خوبی نداشته باشند، خروجی خوبی هم در صحنه رقم نمیخورد. احترام به همکاران مجموعه، بخشی از مسئولیت ماست.»
فعالیتهای فرهنگی و پژوهشی تئاترشهر
وی در بخش دیگری از سخنانش، به برگزاری جشنواره آیین و سنتی، نشستهای پژوهشی، رونمایی کتابها، بزرگداشتها و فعالیتهای مرکز اسناد اشاره کرد و گفت این اقدامات بخش مهمی از هویت فرهنگی تئاترشهر است.
او افزود که با همکاری روابط عمومی و بخش پژوهش قرار است برنامههای تازهای طراحی شود تا تئاترشهر علاوه بر یک مرکز اجرا، یک مرکز پژوهشی و فرهنگی فعال نیز باشد. تکرار میکنم: اینجا باید تبدیل به مرکز تئاترِ فرهنگی و حرفهای کشور بشود و اگر هم هست، بهتر شود. مهمترین مسئله برای اجرا، در کنار همه اتفاقاتی که در پیرامون اینجا میافتد، مفهوم «کیفیت» است.
در ادامه مدیر روابط عمومی گفت : در برگزاری نشست امروز، و اساساً در طول فعالیتهایی که ما در روابط عمومی مجموعه تئاتر شهر داشتیم—بهویژه در این مدتی که من دوباره به اینجا برگشتم—با افتخار چند نفر واقعاً نهایت تلاششان را کردند تا بتوانیم با بضاعت اندک مجموعه، و بهواسطه حضور پررنگ و مؤثر شما بزرگواران، نشست امروز را برگزار کنیم. این دوستان با تمام توانشان به من کمک کردند تا بتوانیم برنامه را به بهترین شکل ممکن برگزار کنیم. واقعاً دوست دارم اینجا نامشان را ببرم و از شما خواهش کنم، اگر دوست داشتید، با دستان پُرمِهرتان این عزیزان را تشویق کنید.
آقای علی جوکار عزیز و همسر شان سرکار خانم مرجان بزرگوار؛ دوست گرامیام پرویز گوهری—که افتخار داشتم در دوره گذشته روابط عمومی تئاتر شهر کنارم باشد و امروز هم بهعنوان مسئول واحد کارپردازی در خدمتشان هستیم؛
جناب آقای مهدی کرمانی، که در برگزاری این نشست نهایت لطف و همکاری را داشت؛ و همچنین همکاران محترم و دوستان بلندهمت در واحد برق و تأسیسات و همکارانشان در واحدهای مختلف که این سیستم صوتی و امکانات را راهاندازی کردند؛ و دو همکار عزیزم خانم علیزاده و …. که م نهایت تلاششان را کردند تا این نشست، میزبان شایستهای برای خبرنگاران شریف باشد.