
به گزارش صبا، بیش از هفت سال از ساخت آخرین فیلم علیرضا رئیسیان با عنوان «مردی بدون سایه» میگذرد. او علت توقف فعالیت خود در سینما را «تصمیمی آگاهانه» دانست و گفت: «آن زمان به این نتیجه رسیدم که سینمای اجتماعی در حال از دست دادن تأثیرش بر مخاطب است و به همین دلیل فیلم نساختم. امروز اما مهمترین دغدغه من مسئله حجاب و پوشش است، نه صرفاً پوشش موی سر، بلکه آن بخش از واقعیت جامعه که در سینما سانسور میشود و مانع باورپذیری اثر هنری است.»
رئیسیان با اشاره به تغییرات اجتماعی سالهای اخیر افزود: «در جامعه امروز، مردم با پوششهای متنوع در کنار هم زندگی میکنند و احترام متقابل شکل گرفته است، اما سینمای ما هنوز درگیر نگاه سانسورگرانه است. این تناقض از آنجا ناشی میشود که ابزار سانسور در دست دولت است و دولت تعیین میکند چه چیزی در فیلم باشد یا نباشد.»
کارگردان فیلمهای «چهلسالگی» و «ریحانه» وضعیت کنونی سینمای ایران را نگرانکننده توصیف کرد و گفت: «سینمای امروز به دو بخش تقسیم شده؛ بخشی تجاری و صرفاً سودمحور که فرهنگ را قربانی سرمایه میکند، و بخشی دیگر آثار سفارشی و ارگانی که جنبه تبلیغاتی دارند. در این میان سینمای فرهنگی و مردمی، که روزی نقطه قوت ایران بود، تضعیف شده است. من معتقدم این روند کاملاً برنامهریزیشده و هدایتشده است، نه طبیعی.»
او با انتقاد از عملکرد دولت پیشین افزود: «در دولت قبل شاهد سانسور شدید و حمایت بیسابقه از برخی فیلمهای خاص بودیم؛ وقتی فیلمی یک سال تمام روی پرده میماند، یعنی پشت آن ارادهای غیرسینمایی وجود دارد.»
رئیسیان در بخشی از گفتوگو به جایگاه زن در آثار نمایشی اشاره کرد و گفت: «در تلویزیون یا شبکه نمایش خانگی میبینیم که مردها میتوانند در نقش زن ظاهر شوند و حتی برقصند، اما زنها اجازه ندارند خودشان باشند. این یک تناقض دردناک است. چگونه ممکن است زنی در جامعه آزادانه زندگی کند اما در سینما نتواند تصویر واقعی خود را بازتاب دهد؟»
او تأکید کرد که در چنین شرایطی فیلم نساختن را نوعی کنش فرهنگی میداند: «من و بسیاری از همکارانم به این نتیجه رسیدهایم که در این فضا ساخت فیلم بیفایده است. شاید همین سکوت و نساختن، خودش به یک جریان اعتراضی تبدیل شود تا مدیران فرهنگی متوجه بحران موجود شوند.»
رئیسیان درباره بحث حذف «پروانه ساخت» نیز گفت: «از اولین کسانی بودم که خواهان اختیاری شدن پروانه ساخت بودم، اما تابع بیانیهنویسی و شلوغکاری نیستم. این موضوع در حال حل شدن است و نیازی به جنجال ندارد. مسئله اصلی سینما در جای دیگری است؛ در نبودِ صداقت تصویری و فاصله از واقعیت جامعه.»
این کارگردان با اشاره به تغییر نگرش مدیران کنونی سینما افزود: «امروز بسیاری از فیلمهای توقیفی آزاد شدهاند و نگاه بازتری در دولت فعلی وجود دارد، اما در نهایت جامعه خودش از سانسور جلوتر رفته است؛ درست مثل فیلترینگ، که حتی اگر برداشته نشود، دیگر برای مردم موضوعیت ندارد.»
رئیسیان در پایان خاطرنشان کرد که همچنان ایدههایی برای ساخت فیلم دارد، اما ترجیح میدهد تا زمانی که فضای فرهنگی کشور به سمت واقعگرایی حرکت نکند، پشت دوربین نرود.
منبع اول: ایسنا