
مینا پیروزیان/ صبا؛ این مجموعه ۳۰ قسمتی، با محوریت ماموریت خطیر حضرت مسلم بن عقیل، پسرعموی امام حسین (ع)، یکی از مهمترین و پرتنشترین مقاطع پیش از قیام عاشورا را به تصویر میکشد و تماشاگر را به دل تحولات سیاسی و اجتماعی کوفه میبرد. حضور بازیگران شناختهشدهای همچون حسام منظور، پژمان بازغی، لیلا اوتادی، علی دهکردی، علیرضا آرا و جلیل فرجاد در کنار معرفی بازیگر تازهوارد بهراد محمدی در نقش مسلم بن عقیل، از ویژگیهای قابل توجه این تولید تلویزیونی است. این سریال روایتگر لحظهای سرنوشتساز است؛ زمانی که مسلم بن عقیل به نمایندگی از امام حسین (ع) به کوفه میرود تا زمینه قیام تاریخی عاشورا را فراهم کند، مأموریتی که مسیر زندگی او را دگرگون میسازد.
سریال تاریخی ـ مذهبی «مهمانکشی» که هر شب ساعت ۲۲ از شبکه یک سیما روی آنتن میرود و تکرار آن در ساعات دو بامداد و ۱۵:۱۵ روز بعد پخش میشود، توجه مخاطبان زیادی را به خود جلب کرده است. خبرنگار صبا به بهانه پخش این اثر، گفتوگوهایی اختصاصی با برخی از بازیگران این سریال انجام داده است تا از زاویهای نزدیکتر به موضوعات مختلف تولید، نقشها و چالشهای بازیگری در چنین پروژههای سنگین و پرمخاطب بپردازد. این گفتوگوها فرصتی است تا علاوه بر شناخت بهتر پشتصحنه سریال، نگاهی تحلیلی به فضای تاریخی – مذهبی و تاثیر آن بر بازیگران و تولیدکنندگان داشته باشیم.
ساغر عزیزی، بازیگر:
طوری زندگی کنیم که در لحظه آخر، حسرت نخوریم
بازیگر نقش همسر میثم تمار در سریال عاشورایی «مهمانکشی» از تجربه ایفای نقشی کوتاه اما تأثیرگذار، همکاری با احمد کاوری، و مواجهه عاطفی با تراژدی مسلمبنعقیل میگوید. او از سرمای شهرک نور، گرمای یزد، و اشکهایی که جلوی دوربین ریخته، بهعنوان بخشی از عشقی یاد میکند که در میان گروه تولید جریان داشته است.
لطفاً کمی از تجربهتان در سریال «مهمانکشی» برایمان بگویید.
سریال «مهمانکشی» داستان مسلمبنعقیل و دو طفلان او را روایت میکند؛ یکی از تراژدیهای عمیق عاشورایی که بارها دستمایه روایت قرار گرفته است. کارگردان و تهیهکننده این سریال، ایفای نقش مسلمبنعقیل را به یک بازیگر جوان سپردند که بهنظرم توانست کارش را بهخوبی انجام دهد. من تنها چند جلسه با گروه تولید همکاری داشتم، اما در همان چند جلسه هم هر بار که به اتاق گریم میرفتم، با دوستان بااستعدادی که سابقه تئاتری دارند، روبهرو میشدم. یکی از آن عزیزان، یعقوب صباحی بود که متأسفانه در حین کار او را از دست دادیم.
نقش شما در این سریال چه بود و چه ویژگیهایی داشت؟
من نقش همسر میثم تمار را ایفا کردم؛ شخصیتی که شاید نامش در تاریخ خیلی مطرح نشده، اما رفتارش در بزنگاهها، جایگاه ویژهای دارد. او پیکرهای مسلمبنعقیل و هانی را که زیر آفتاب مانده بودند، برداشت و در مکانهای مختلف دفن کرد. این کاری بود که حتی مردان هم جرأت انجامش را نداشتند. فردای آن روز، او با همسرش وداع کرد. نقش کوتاه اما سنگینی بود.
چه شد که برای این نقش انتخاب شدید؟ آقای کاوری در شما چه ویژگیای دیدند؟
نقش همسر میثم تمار، اگرچه کوتاه بود، اما بسیار سنگین و تأثیرگذار بود و میتوانست حال روحی بازیگر را بهشدت تحتتأثیر قرار دهد. در هر صورت، آقای کاوری این نقش را به من سپرد و من بابت اعتماد او و همچنین دعوت آقای ایرج کریمی، بسیار سپاسگزارم.

چقدر با شخصیت همسر میثم تمار ارتباط برقرار کردید؟
با تجربه کردن آنچه بر سر او آمد، حس بسیار بد و دردناکی داشتم. فکر میکنم هر کس جای من بود، چنین احساسی را تجربه میکرد. من در حین بازی گریه کردم و مطمئنم تماشاگر را هم تحت تأثیر قرار خواهم داد. اما چیزی که بهشدت برایم دلنشین بود، جو حرفهای و همراهی گروه تولید بود. ما آبانماه در سرمای شدید شهرک نور فیلمبرداری داشتیم و برخی بازیگران با لباسهای خیس از خون مصنوعی، باید ساعتها روی زمین دراز میکشیدند. همچنین چند جلسه در گرمای طاقتفرسای یزد کار کردیم. چیزی که این روزهای سخت را برایمان قابلتحمل کرد، عشق به کار و هنر بود.
پیش از این تجربهای در همکاری با آقای کاوری داشتید؟
بله، من پیش از این هم چند بار با آقای کاوری همکاری کردهام و جلوی دوربین ایشان احساس راحتی دارم. ایرج کریمی که مسئول انتخاب بازیگران سریال «مهمانکشی» بود، یکی از دوستان قدیمی من است و او بود که برای حضور در این پروژه من را دعوت کرد.
چه پیامی را از دل این تجربه برای مخاطبان دارید؟
من فکر میکنم هر آنچه در جنگ میگذرد، تلخ و نفسگیر است. انسانهای آگاه باید طوری زندگی کنند که در لحظههای آخر عمر، وقتی زندگی مانند یک فیلم از برابرشان میگذرد، دچار حسرت نشوند. از نظر من، بدی، مرز و جغرافیا نمیشناسد. ما باید در هر شرایطی تلاش کنیم که فقط «انسان» باشیم.
وحید نفر، بازیگر:
نقشم مثل حرکت روی لبه تیغ بود
وحید نفر، بازیگر شناختهشده سینما و تلویزیون که پیشتر با ایفای نقشهایی خاکستری و مثبت شناخته شده، اینبار در سریال عاشورایی«مهمانکشی» به سراغ یک شخصیت منفی رفته است؛ نقشی با پیچیدگی درونی که او آن را «حرکت بر لبه تیغ» توصیف میکند. در این گفتوگو، از تجربهاش در این سریال تاریخی، همکاری دوباره با احمد کاوری، و اهمیت طراحی گریم و لباس در نقشآفرینیاش میگوید.
چه شد که به گروه تولید سریال «مهمانکشی» پیوستید و چه نقشی را در آن ایفا کردید؟
من نقش «مَعقِل» را در سریال «مهمانکشی» بازی کردم. معقل یکی از اشقیاست و تأثیر پررنگی بر روند دراماتیک داستان دارد. این نقش، پیچیدگیهای خاص خودش را دارد و بخشی مهم از تعلیق داستان بر عهده اوست.
شما در کارنامهتان بیشتر نقشهای مثبت یا خاکستری بازی کردهاید. چه شد که این بار نقش منفی معقل را پذیرفتید؟
آقای کاوری و گروه کارگردانی تصمیم گرفتند نقشی را به من بسپارند که قابل پیشبینی نباشد. من هم سعی کردم این نقش را با حرکت روی لبه تیغ ایفا کنم؛ یعنی همزمان تاریکی شخصیت را نشان دهم، اما آن را صرفاً به کلیشه شر مطلق تقلیل ندهم. پیشتر هم با آقای کاوری در سریال بچهمهندس ۴ همکاری داشتیم و همین سابقه، باعث شد ارتباط خوبی در روند کار شکل بگیرد.
چقدر طراحی گریم و لباس به شما در نزدیک شدن به نقش کمک کرد؟
در آثار تاریخی، گریم و لباس نقش بسیار مهمی در کیفیت نهایی کار دارند. گریمورها و طراحان لباس سریال «مهمانکشی» واقعاً شاهکار بودند. کارشان آنقدر دقیق و حرفهای بود که گاهی ما به بازیگری که دو نقش در سریال بازی میکرد، شک میکردیم! این یعنی طراحی ظاهری بهخوبی توانسته بود مرز میان دو شخصیت را مشخص کند.
تجربه همکاری دوبارهتان با آقای کاوری چطور بود؟
من با آقای کاوری خیلی راحت هستم. معمولاً پیش از ضبط یک سکانس یا پلان، با هم گفتوگو میکنیم تا بدانیم دقیقاً چه چیزی از آن صحنه میخواهیم. بعد از بحث و هماهنگی، من تلاش میکنم آنچه را در جلسه مطرح شده، به بهترین شکل اجرا کنم و فکر میکنم که در این پروژه توانستم نظر او را جلب کنم.

بابک نوری، بازیگر:
نقش عمر سعد را با نگاهی متفاوت بازی کردم
بابک نوری، بازیگر با سابقه تئاتر و تلویزیون، در سریال عاشورایی «مهمانکشی» در نقش «عمر سعد» ظاهر شده است؛ نقشی که پیش از این توسط مهدی فخیمزاده در سریال «امام علی (ع)» ایفا شده بود. نوری در این گفتوگو از تجربه متفاوت خود در این نقش، چالشهای همکاری با پروژههای تاریخی، و ارتباط دیرینهاش با احمد کاوری میگوید.
چه نقشی را در سریال «مهمانکشی» بازی میکنید و چطور به این پروژه پیوستید؟
یک سال و نیم پیش، در حالیکه منتظر تولد دخترم بودم و تصمیم داشتم بیشتر نقش پدری را برای فرزندم بازی کنم، به دعوت آقای کاوری به دفترشان رفتم. ما از سی سال پیش با هم آشنایی داشتیم و بارها در موقعیتی قرار گرفتیم که همکاریمان آغاز شود، اما این اتفاق تا زمان اجرای ایده سریال «مهمانکشی» رخ نداد. در این سریال نقش «عمر سعد» را بازی میکنم؛ نقشی که پیشتر آقای فخیمزاده در سریال امام علی (ع) ایفا کرده بود. با تمام وجود این پیشنهاد را پذیرفتم چون میخواستم این شخصیت را به شکلی متفاوت از آنچه قبلاً دیدهایم، ارائه دهم.
بازی در یک اثر تاریخی چه تفاوتها و دشواریهایی با سایر پروژهها دارد؟
ایفای نقش در سریالهای تاریخی معمولاً بسیار زمانبر است. ممکن است چند سکانس مرتبط در چند فصل مختلف فیلمبرداری شوند و این فرایند تمرکز و پیوستگی بازیگر را به چالش میکشد. از طرف دیگر، این نوع پروژهها معمولاً دستمزد چشمگیری ندارند؛ بهطوریکه ممکن است دستمزدی که برای سه فصل فیلمبرداری در یک سریال تاریخی پرداخت میشود، معادل یک ماه کار در یک سریال آپارتمانی باشد.
تجربه همکاری با آقای کاوری در این پروژه چگونه بود؟
آقای کاوری و تمام تیم تولید «مهمانکشی» صد در صد توانشان را پای کار گذاشتند، آن هم برای ساخت سریالی که بودجه چندانی در اختیار نداشت. یکی از ویژگیهای کار با آقای کاوری این بود که از ما بازیگران میخواست با لحن عامیانه و طبیعی خودمان بازی کنیم تا فضای اثر برای مخاطب باورپذیرتر و صمیمیتر باشد.
ایوب آقاخانی، بازیگر:
محمدبناشعث را با احترام به دانایی مخاطب بازی کردم
ایوب آقاخانی، بازیگر تئاتر و تلویزیون، در نیمه دوم سریال تاریخی «مهمانکشی» با ایفای نقش «محمد بن اشعث» به جمع بازیگران اضافه شد. او از دشواریهای بازی در آثار تاریخی، حساسیت در مواجهه با شخصیتهای آشنا برای مخاطب، و تجربه همکاری با احمد کاوری میگوید.
نقشی که در سریال «مهمانکشی» بازی کردید، چه بود و چگونه به این پروژه پیوستید؟
من در سریال«مهمانکشی» نقش «محمد بن اشعث» را بازی کردهام. آقای کاوری وقتی نقشهای منفی من را در آثار قبلی دیده بود، با من تماس گرفت و گفت: «شما بهترین گزینه برای ایفای نقش محمد بن اشعث هستید.» بدون اینکه فیلمنامه را خوانده باشم، صرفاً با اطلاع از دوره تاریخی قصه، برای گفتوگوهای اولیه به دفترشان رفتم. پس از مطالعه فیلمنامه، متوجه شدم که حق با اوست و این نقش میتواند تجربهای متفاوت برایم باشد. همکاری با آقای کاوری هم برایم هم هیجانانگیز بود و هم ارزشمند. شخصیت محمد بن اشعث از نیمه دوم سریال وارد قصه میشود و امیدوارم حاصل کار من و دیگر عوامل سریال برای تماشاگران رضایتبخش باشد.
بازی در یک اثر تاریخی چه چالشهایی برایتان داشت؟
از نظر فیزیکی، بازی در سریال تاریخی برایم بسیار دشوار بود. فقط فرایند گریم روزانهام حدود یک ساعت و نیم زمان میبرد که بعداً به یک ساعت کاهش پیدا کرد اما همچنان وقتگیر بود. بعد از آن هم باید لباسهای تاریخی را به تن میکردیم، که اغلب سنگین و غیرقابل تهویه بودند. در آبوهوای گرم یا سرد، با یک لباس ثابت باید کار میکردیم و این تمرکز را سخت میکرد.
علاوه بر آن، در آثار تاریخی با شخصیتهایی سروکار داریم که مخاطب آنها را از قبل میشناسد. بنابراین بازیگر باید هم درستی و دقت در اجرا داشته باشد و هم به آگاهی مخاطب احترام بگذارد. به عبارتی، باید مخاطب را آرامآرام با نقش همراه کرد و دانستههایش را تکمیل یا اصلاح کرد.
در سریالهایی مثل هشتپا هرگز چنین دغدغهای نداشتم. البته انسجام خوبی در پشت صحنه سریال «مهمانکشی» وجود داشت که کار را برای ما بازیگران سادهتر میکرد و هیچ وقت پروژه تعطیل نشد.

تجربه همکاری با احمد کاوری را چطور ارزیابی میکنید؟
همکاری با آقای کاوری برایم بسیار خوب و دلگرمکننده بود چون او به همه جنبههای تولید یک اثر هنری اشراف دارد و تعامل سازندهای با گروه و بازیگرانش برقرار میکند. او درک دقیقی از محدودیتهای بازیگران دارد و همیشه تلاش میکند با آگاهی و انعطاف پیش برود. مهمانکشی پروژهای چشمنواز است که با زبانی عامیانه و صمیمی ساخته شده و قطعاً میتواند توجه مخاطب عام را به خودش جلب کند. این سریال حاصل همگرایی دقیق و حسابشده عوامل تولیدش است.
بهراد محمدی، بازیگر نقش مسلم بن عقیل:
با نقش مسلم، سورپرایز خواهید شد
بهراد محمدی، بازیگر جوان و تازه واردی که در سریال «مهمانکشی» ایفاگر نقش مسلم بن عقیل شده، از تجربه ورود به این پروژه بزرگ، شکل انتخابش، ویژگیهای شخصیت مسلم و همکاری با احمد کاوری میگوید. او معتقد است این نقش، برای مخاطبان هم شگفتیهایی در آستین دارد.
چگونه ایفای نقش مسلم بن عقیل در سریال «مهمانکُشی» برعهده شما گذاشته شد؟
اردیبهشت و خرداد سال گذشته در نمایش «مرگ با طعم نسکافه» به کارگردانی بابک صحرایی بازی کردم. گویا مسئول انتخاب بازیگران سریال «مهمانکُشی» این نمایش را دیده بود و بعد هم شماره من را از کارگردان نمایش گرفت. پس از تماس با من، خواست که به دفترشان بروم. وقتی رفتم، فهمیدم برای ایفای دو نقش در نظر گرفته شدهام، اما بعدها ایفای نقش مسلم بن عقیل به من سپرده شد.
به نظرتان کارگردان سریال چه چیزی در شما دید که این نقش را بر عهدهتان گذاشت؟
چیزی نگفتند، ولی به نظر میرسد چهره و تن صدای من مؤثر بوده باشد.
گریم و لباس چقدر به همذاتپنداری شما با شخصیت مسلم کمک کرد؟
خیلی زیاد. گریم و لباس همیشه به بازیگر کمک میکند تا بهتر در نقش فرو برود. خوشبختانه گریمور و طراح لباس سریال «مهمانکُشی» از افراد ماهر و حرفهای بودند.
بازخورد نقشتان را در میان مخاطبان دیدهاید؟
میدانم کسانی که سریال را میبینند، مسلم بن عقیلی را که من بازی میکنم، دوست دارند. البته هنوز نمیتوانم درباره میزان موفقیت نقشم قضاوت کنم چون مسلم در قسمتهای مختلف سریال، ابعاد متنوعی از شخصیتش را نشان میدهد. او یک سورپرایز برای مخاطبانش دارد.
همکاری با آقای کاوری چگونه بود؟
آقای کاوری مثل یک پدر هوای من را داشت. حمایتگر و صبور بود.
چه پیامی برای مخاطبان سریال دارید؟
بعضی از بینندهها میپرسند که چرا امام حسین (ع) را به کف میدان ولیعصر آوردهاید؟ من میگویم زبان عامیانهای که بازیگران سریال استفاده میکنند، باعث شده امام حسین (ع) و شخصیت او برای مردم امروز قابل فهمتر و ملموستر باشد.