یکی‌ از مدیوم‌های
رسانه که با ظهور خود
طرفداران بسیاری را به خود جلب کرد رادیو
بود. رادیوایران
به‌عنوان پرسابقه‌ترین رادیوی ایران
همواره شنوندگان زیادی را با خود همراه کرده‌است. این شبکه ‌رادیویی با برنامه‌هایی که تولید و پخش کرد،
توانست لحظات به یادماندنی بسیاری را برای مخاطبان خلق کند، برنامه‌هایی مثل «صبح
جمعه باشما»، «جمعه ایرانی»، «سلام کوچولو» و… .مدیریت این شبکه رادیویی را
بهنام احمدپور برعهده دارد. احمدپور درصحبت‌های خود بیان کرد: ما سعی‌کردیم فضای برنامه‌سازی
در رادیوایران به شکلی تغییر کند که جایگاه مناسبی برای مخاطبانی که توانایی تولید
پیام‌های صوتی یا نوشتاری دارند ایجاد شود. اساسا در چشم‌انداز رادیوایران بحث تعامل
با مخاطب دیده می‌شود و رسالتی که ما برای شبکه درنظر داریم این است که حتما حضور مخاطب
را در کنار برنامه‌سازان رادیو تقویت کنیم. مدیر رادیوایران به وضعیت مالی
صداوسیما و رادیو هم اشاره کرد وگفت: سازمان صداوسیما دچار مشکل مالی است و رادیو هم
نمی‌تواند از این ماجرا دور باشد؛ از گذشته رادیو مجموعه‌ای بوده است که با هزینه و
درآمدهای کم امورات خود را می‌گذرانده است؛ همین مسئله مالی خیلی دست مارا برای انجام
کارهای بزرگ و جدی‌تر ترکیبی و سنگین در رادیو . بسته است گفت‌وگوی کامل بهنام
احمدپور با «صبا» را در ادامه می‌خوانید.

یکی از رویکردهای اصلی رادیوایران احیای
جایگاه مخاطب است، رادیو ایران در جهت تحقق این هدف چه اقداماتی داشته و در چه راستایی
حرکت کرده است؟

یکی از اهداف اصلی رادیو ایران تعامل با
مخاطب است؛ از همان روز نخستی که من به رادیوایران آمدم با همین رویکرد وارد شدم. یکی
از برنامه‌ریزی‌هایی که در این زمینه داشتیم احیای سهم مخاطب در برنامه‌سازی است؛ امروزه
رسانه‌ها دیگر نمی‌توانند یک‌طرفه کار کنند و هرآنچه را که مایل هستند در اختیار مخاطب
قراردهند و توقع داشته باشند مخاطب نیز تمام برنامه‌های ارائه شده را بپذیرد، بنابراین
لازم است یک رابطه متقابل و دوطرفه مابین هر رسانه و مخاطبانش برقرار باشد؛ در همین
راستا ما سعی کردیم فضای برنامه‌سازی در رادیوایران به شکلی تغییرکند که جایگاه مناسبی
برای مخاطبانی که توانایی تولید پیام‌های صوتی یا نوشتاری دارند ایجادشود. طبیعی است
دراین زمینه رسانه‌های جدید از جمله شبکه‌های اجتماعی سهم بسزایی را در این جهت ایفا
کردند. همچنین تلاش کردیم تغییراتی دربرنامه‌ها به وجودآوریم که مخاطب به راحتی امکان
ورود به آن‌ها را داشته باشد و بتواند ایده‌ها و نظرات خود را مطرح کرده وحتی اگر آمادگی
داشته باشد برنامه‌سازی رادیویی کند؛ با همین زمینه «صفحه ‌من»که جایگزین شیفت‌های
پخش رادیوایران شده است به‌وجودآمد، درحال حاضر روزانه در حدود ده تا دوازده باکس برنامه‌ای
داریم که بخشی از کار تولیدات آن را مخاطبان تامین می‌کنند؛ در مسابقه «یک دو صدا»
که یک مسابقه برای اجرا و گویندگی برنامه‌های رادیویی است یا برنامه‌های دیگر که مجال
نام بردن تک تک آن‌ها مقدورنیست، روال به همین صورت است. اساسا در چشم‌انداز رادیوایران
بحث تعامل با مخاطب دیده می‌شود و رسالتی که ما برای شبکه درنظر داریم این است که حتما
حضور مخاطب را درکنار برنامه‌سازان رادیو تقویت کنیم.

با توجه به اشاره‌ای که به مسابقه «یک دو
صدا» کردید، این مسابقه بر چه اساسی طراحی و اجرا شد و رادیوایران چه آینده‌ای را برای
برگزیدگان درنظرگرفته است؟

«یک دو صدا» یک مسابقه رادیویی است مانند تمام
مسابقاتی که در رادیو و تلویزیون برگزار می‌شوند؛ درحال‌حاضر سازمان صداوسیما ازجمله
رادیو، برنامه‌ای برای جذب نیرو ندارد که اگر کسی در این دست مسابقات برگزیده شد، بعدها
جذب شود، اما طبیعتا بانکی از صداهای مختلف درحال تشکیل شدن است تا اگر روزی سازمان
احساس کرد به گوینده، گزارشگر یا صداپیشه‌ای نیازمند است، این بانک بتواند مورد استفاده
قرار بگیرد. صدای این دوستان و شرکت‌کنندگان از بین هزاران نفر متقاضی منتخب شده است.
این مسابقه دوره‌های مختلفی دارد، هر دوره آن که آغاز می‌شود صدای شرکت‌کنندگان در
یک فضای کلی داوری می‌شود، زمانی که به مرحله مسابقه رسیدند آزمون‌های خیلی ویژه به
صورت هفتگی بین افراد مختلف برگزار می‌شود و نهایتا افرادی به مراحل بالا و نهایی
می‌رسند. هر دوره تقریبا یک فصل برنامه‌ای یعنی زمانی در حدود یک سال به طول می‌انجامد.
با در نظرداشتن این موضوع که به علت فرارسیدن برخی مناسبت‌ها امکان برگزاری برنامه
وجود ندارد، نفرات برنده نیز جوایزی را که برای آن‌ها درنظر گرفته شده دریافت می‌کنند.

برنامه‌های بسیاری از رادیوایران پخش شدند
که سال‌های سال مخاطبان علاقه زیادی به آن‌ها داشتند،برنامه‌هایی مانند «جمعه ایرانی»،«سلام
کوچولو» و… با قطع پخش این برنامه‌ها جایگزینی برای آن‌ها درنظر گرفته‌اید؟

قطع‌به‌یقین جایگزین‌هایی برای این برنامه‌ها
خواهیم داشت، اگر سهم برنامه‌های کودک را افزایش ندهیم به طورحتم آن را کم نخواهیم
کرد؛ برنامه «سلام کوچولو» سابقه‌ای خیلی طولانی و تاریخچه‌ای بالغ بر چهل و هفت سال
در رادیو دارد ؛ طبیعتا این برنامه با شرایط آن زمان و درواقع نیم قرن پیش طراحی شده
بود و شاید الان جذابیت‌ها و ظرفیت‌های لازم را برای بچه‌های این نسل یا پدران و مادران
ایجاد نکند که به این برنامه‌ها برای شناخت بهتر فرزندانشان و یادگیری بعضی مسائل برای
مواجهه با مسائلشان توجه می‌کنند، امروزه این نیاز احساس می‌شود که برنامه‌های قدیمی
باید خود را به‌روز کنند و با نیازهای مخاطب امروز هماهنگ شوند. این برنامه نیز چنین
شرایطی داشت؛ هم‌اکنون با دوستان تهیه‌کننده در حال طراحی فرمت جدید برنامه «سلام کوچولو»
هستیم و ان شاءاله از پاییز این برنامه در جدول پخش ما قرار می‌گیرد.

مجری برنامه را مشخص کرده‌اید؟

ما بسیار مایلیم که خانم وکیلی اجرای برنامه
را برعهده داشته باشد.

او با پیشنهاد اجرای برنامه موافقت
کرده است ؟

بله؛ خانم وکیلی به همراه گروهشان طراح
این برنامه هستند («سلام کوچولو» در گروه جامعه شبکه ایران تهیه می‌شود)؛ درمجموع ترجیح
ما این است که خانم وکیلی مجری این برنامه باشند اما اگر آماده نباشند یا به توافق
نرسیم به طورحتم سعی می‌کنیم از بین همکاران دیگر کسانی که آمادگی دارند را در نظر
داشته باشیم تا برنامه‌ای با‌کیفیت و متناسب با نیاز روز بچه‌ها و والدین آن‌ها تولید
و پخش شود.

رادیوهای دیگری بعد از رادیوایران مانند
رادیوپیام، جوان و… تاسیس شدند که شنوندگان بسیاری را جذب خود کردند؛ رادیو ایران
برای حفظ مخاطبان خود چه تمهیداتی را اندیشیده است؟ آیا بین شبکه‌های رادیویی رقابتی
هم وجود دارد؟

شبکه‌های رادیویی باید رنگین کمانی از سلایق
و نیازهای‌های مختلف را پوشش دهند؛ فکر نمی‌کنم رقابتی برای به‌دست‌آوردن مخاطب بین
شبکه‌های رادیویی وجود داشته باشد؛ هر کدام از ما سعی می‌کنیم بخشی از نیازهای مخاطب
را پاسخگو باشیم؛ شبکه رادیویی جوان که من پنج سال در آن به مردم خدمت کردم، با مخاطبی
سروکار دارد که شور، انرژی و نیازهای مختص به خود را در حوزه برنامه‌سازی رادیویی دارد؛
رادیوایران به عنوان رادیوی مادر و رسمی جمهوری اسلامی ایران وظایف و ماموریت‌هایی
برعهده دارد و متقابلا مخاطبان نیز توقعاتی از آن دارند که شاید از هیچ شبکه دیگری
نداشته باشند؛ به‌هرحال ما باید به عنوان تنها رادیوی عمومی کشور سلایق، اقشار و گروه‌های
مختلف را در فضای برنامه‌سازی ببینیم و در مورد آن‌ها کار کنیم، که این مورد از طرفی
کار برنامه‌سازی را دشوار و از طرف دیگر مخاطب را متوقع می‌کند؛ به همین علت است که
شما می‌بینید این شبکه رادیویی برای کودک برنامه دارد و همچنین برای بازنشستگان نیز
آثاری را ارائه می‌کند. توقعات مردم ایران از رادیوی نوستالژی و قدیمی، که شبکه رادیویی
اصلی کشور است با سایر شبکه‌های رادیویی متفاوت خواهد بود؛ درنهایت من فکر نمی‌کنم
آن رقابتی که شاید به ذهن برسد، وجود داشته باشد. اگر من بتوانم با احساس مسئولیت اهدافی
که برای این شبکه درنظر گرفته شده است را به انجام برسانم موفق بوده‌ام.

رادیوایران در برنامه‌هایی که به مخاطبان
خود ارائه می‌دهد چطور مشکلات در زمینه‌های مختلف را به گوش مسئولان می‌رساند؟ این
شبکه چقدر به بررسی معضلات و آسیب‌های روز جامعه و ارائه راه‌حل‌های آن‌ها توجه
دارد؟

یکی از دغدغه‌های اصلی ما همین مسئله، یعنی
رساندن صدای مردم ایران به گوش مسئولان است؛ شعار رادیوایران هم، عبارت است از «ایران
را بشنویم»؛ بنابراین سعی داریم صدای مردم ایران را از اقصی نقاط کشور روی آنتن بیاوریم
و همان‌طور که گفتم بحث تعامل و سهم مخاطب را به شکلی سامان دهیم که بیشترین ارتباط
را بین خواسته‌های مردم و نگاهی که مسئولان به این خواسته‌ها دارند، فراهم کنیم تا
درنهایت بستر مناسبی برای طرح مطالبات مردم ایجاد شود.

یکی از موضوعات همیشگی برنامه‌سازی، خاصه
در رادیو بحث بودجه و محدودیت‌های مالی این مدیوم است؛ درحال حاضر بودجه کافی برای
برنامه سازی در رادیو فراهم است؟

سازمان صداوسیما دچار مشکل مالی است و
طبیعتا رادیو هم نمی‌تواند از این ماجرا دور باشد؛ از گذشته رادیو مجموعه‌ای بوده که
با هزینه و درآمدهای کم امورات خود را می‌گذرانده است، زمانی که فشار اقتصادی به سازمان
صداوسیما وارد شود، این فشار در رادیو به طور مضاعف و جدی‌تری دیده می‌شود؛ ما امیدواریم
شرایط برای سازمان و رادیو طوری رقم بخورد که ما این‌قدر دچار مشکل نباشیم؛ همین مسئله
مالی خیلی دست ما را برای انجام کارهای بزرگ و جدی‌تر ترکیبی و سنگین در رادیو
بسته است. همه ما امیدواریم این شرایط بهتر شود و بودجه سازمان و رادیو را افزایش دهند،
با توجه به این‌که صداوسیما سازمانی رسانه‌ای است که رقبای بزرگی در سطح جهان دارد،
کارکردن در آن بسیار دشوار است؛ ان‌شاءاله با نظر لطف مسئولان مربوطه شاهد افزایش بودجه
باشیم که اگر این اتفاق بیفتد کیفیت تولیدات رادیویی و تلویزیونی ارتقا پیدا خواهد
کرد و همکاران ما نیز با آرامش بیشتری کار می‌کنند.

پیشکسوتان بسیاری در رادیو ایران داریم
که مردم با آن‌ها آشنا هستند، با توجه به بحث جوان‌گرایی، رادیوایران چه میزان به بهره‌مندی
از پیشکسوتان در کنار نیروی جوان اهمیت می‌دهد؟

رادیوایران تعداد بسیاری از پیشکسوتان حوزه
برنامه‌سازی و گویندگی را در کنار خود دارد، از استاد نوری تا خانم نشیبا و… در حال
همکاری با رادیو ایران هستند. یکی از افتخاراتم این است که دوره کاری من با چنین بزرگانی
همزمان شده است؛ امیدوارم خداوند به همه آن‌ها سلامتی دهد، وظیفه خودمان می‌دانم که
زمینه را برای حضور و کار این عزیزان فراهم کنیم و آن‌گونه که در شأن آن‌هاست در خدمتشان
باشیم.

باکس

«برای
همیشه»، «بر بام بهشت »، «به روایت آسمان»، «پارسای پارسی»، «پیر غلامان»، «تا
وادی طف»، «تالار آینه»، «در امتداد صبح»، «در مدار اسلام»، «سرای سخن»، «عشق نام
دیگر توست»، «هر پنج شنبه»، «مرثیه آفتاب»، «مسافران کربلا»، «نوای عشق»، «نور
چشم»، «نور هشتم»، «یک اربعین اندوه»، «یک روز سه روایت» و «ویژه‌ روز دانشجو»
ازجمله برنامه‌های رادیوایران است که به فراخور هر مناسبت در فصل پاییز پخش می‌شوند.

لی‌لاسلمانی