
لیلا عرفانی فر/صبا، علیرضا ملا حسینی، تهیهکننده فیلم کوتاه «دو قواره»، در گفتوگو با صبا، درباره موضوع این فیلم گفت: «دو قواره» به اتفاقات اقتصادیای میپردازد که در زندگی زوجهای جوان تأثیر میگذارد. داستان درباره زوجی است که در یک اتاق ۱۵ متری روی پشتبام زندگی میکنند و با اتفاقاتی مواجه میشوند که آنها را حتی به پایان دادن به زندگیشان میاندیشاند. در کنار این زندگی، ما الگوی دیگری از زیستن را نیز بهصورت موازی روایت میکنیم، اما به دلیل اهمیت پایانبندی داستان، ترجیح میدهیم جزئیات بیشتری از قصه مطرح نکنیم تا داستان برای مخاطب لو نرود.
وی درباره مدتزمان فیلم و مرحله تولید آن توضیح داد: زمان فیلم حدود ۱۰ دقیقه و ۴۳ ثانیه است و در حال حاضر مراحل تدوین و صداگذاری را پشت سر میگذاریم.
برنامهریزی برای حضور در جشنوارههای معتبر
این تهیهکننده درباره برنامههای نمایش و حضور جشنوارهای «دو قواره» بیان کرد: جشنوارههای داخلی برای ما اهمیت زیادی دارند. در حال حاضر با چند شرکت پخش نیز مذاکره کردهایم و منتظریم ببینیم کدام مجموعه میتواند شرایط مناسبتری برای عرضه فیلم فراهم کند.
ملا حسینی با اشاره به جشنوارههای موردنظر برای نمایش این اثر ادامه داد: اگر جشنواره فیلم فجر امسال بخش فیلم کوتاه داشته باشد، علاقهمندیم در آن شرکت کنیم. همچنین جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران در سال آینده از اولویتهای ماست. البته هنوز فراخوان جشنواره فجر منتشر نشده و با توجه به تغییرات مدیریتی، باید منتظر مشخص شدن شرایط و ضوابط آن باشیم.
وی درباره حضور در جشنوارههای خارجی نیز گفت: با دو سه شرکت پخش صحبت کردهایم و تلاشمان این است که فیلم در جشنوارههای معتبر خارجی حضور پیدا کند. صرفاً به دنبال این نیستیم که نام فیلم در فهرست جشنوارههای متعدد قرار بگیرد؛ بلکه میخواهیم با پخشکنندهای همکاری کنیم که در زمینه حمایت از آثار ایرانی تجربه و عملکرد مناسبی داشته باشد و بتواند مسیر حضور بینالمللی فیلم را بهدرستی مدیریت کند.

تولید فیلم با دغدغههای اجتماعی، نه صرفاً برای جشنواره
تهیهکننده «دو قواره» درباره تجربههای پیشین خود در حوزه فیلم کوتاه اظهار کرد: پیش از این نیز دو فیلم کوتاه تهیه کردهام؛ یکی از آنها «به همین سادگی» بود که در بخش مفهومی چند جشنواره داخلی حضور داشت و در جشنوارهای در مشهد نیز برگزیده شد و جایزه کارگردانی دریافت کرد. اثر دیگر «راز پنهان» بود که چند سال پیش تولید شد و کارگردانی آن را آقای حسینی بر عهده داشت. همچنین فیلمی با موضوع پوشاک و مد بینالمللی تولید کردیم که سفارش خود جشنواره بود.
ملا حسینی در پاسخ به این پرسش که در صورت پذیرفته نشدن فیلم در جشنوارهها چه سرنوشتی برای آن در نظر گرفته است، گفت: اصولاً هنگام تهیهکنندگی به این فکر نمیکنم که اثری را صرفاً برای یک جشنواره داخلی یا خارجی تولید کنم. تلاش میکنم فیلمنامههایی را انتخاب کنم که دغدغههای شخصی من و در عین حال مسائل جامعه را بازتاب دهند و برای مخاطب عام نیز قابل ارتباط باشند.
وی افزود: در تئاتر و سینما همواره سعی کردهام از آثاری حمایت کنم که حرفی برای گفتن داشته باشند. اینکه یک فیلم در جشنواره پذیرفته شود یا نشود، موضوعی است که در مراحل بعدی مشخص خواهد شد. حتی اگر فیلمی به جشنواره راه پیدا نکند، خوشحالم که در انتخاب فیلمنامهای مشارکت داشتهام که دغدغه واقعی من بوده است. البته امیدوارم بتوانیم بهترین مسیر پخش را برای «دو قواره» پیدا کنیم، چراکه این فیلم با استانداردهای حرفهای تولید شده است.

هزینه تولید «دو قواره»
این تهیهکننده درباره هزینههای تولید فیلم کوتاه و سرمایهگذاری انجامشده برای این اثر بیان کرد: هزینه تولید «دو قواره» نزدیک به یک میلیارد تومان شده است. حدود ۳۲ نفر در این پروژه فعالیت داشتند و تلاش کردیم در هیچیک از بخشها، از تجهیزات فنی و انتخاب لوکیشن گرفته تا بازیگران، کمکاری نداشته باشیم.
وی با اشاره به حضور بازیگران حرفهای در این فیلم گفت: بازیگران اثر همگی از هنرمندان فعال حوزه تئاتر هستند و خانم بنفشه ریاضی نیز از چهرههای تلویزیونی به شمار میروند. حتی در بخش اقتصادی تولید هم نمیخواستم کیفیت کار را پایین بیاورم؛ با وجود اینکه میدانستم ممکن است سرمایهگذاری انجامشده بازگشت مالی نداشته باشد.
ملا حسینی با اشاره به شرایط اقتصادی تولید فیلم کوتاه ادامه داد: میدانستم که فیلم کوتاه ممکن است در نهایت به فروش قابلتوجهی نرسد یا حتی در جشنوارهها جایزهای دریافت نکند، اما با آگاهی از این شرایط تلاش کردیم همه بخشهای تولید به شکل حرفهای انجام شود.
فیلم کوتاه برای نمایش عمومی با محدودیت مواجه است
وی درباره وضعیت پخش فیلم کوتاه و امکان نمایش آن در پلتفرمهای نمایش آنلاین اظهار کرد: در حال حاضر هنوز بهطور قطعی درباره مسیر نمایش عمومی فیلم تصمیم نگرفتهایم. پلتفرمهایی مانند هاشور، فیلمنت و برخی دیگر از مجموعههای نمایش آنلاین، ظرفیتهایی برای عرضه فیلم کوتاه دارند و ممکن است آثار را پس از بررسی کیفی برای نمایش بپذیرند.
این تهیهکننده درباره سازوکار اقتصادی عرضه آثار در این پلتفرمها گفت: معمولاً شرایط همکاری و سهم تهیهکننده از فروش اینترنتی براساس توافق میان طرفین مشخص میشود. امیدواریم بتوانیم به مجموعهای برسیم که هم امکان نمایش مناسب فیلم را فراهم کند و هم شرایط اقتصادی قابلقبولی داشته باشد.
تهیهکننده مستقل باید هزینه حمایت از فیلمسازان جوان را بپذیرد
ملا حسینی در پاسخ به این پرسش که آیا تولید فیلم کوتاه در شرایط فعلی دشوار است، گفت: بله، قطعاً دشوار است. در حال حاضر نیز در مرحله پیشتولید یک اثر دیگر هستم و با تمام مشکلاتی که در این مسیر وجود دارد، معتقدم باید از فیلمسازان حمایت کرد.
وی ادامه داد: ممکن است برخی فیلمسازان از حمایت تهیهکنندگان برخوردار باشند و گروهی بهصورت مستمر با یکدیگر کار کنند؛ این اتفاق بسیار خوب است و من هم منکر ارزش آن نیستم. اما وقتی بهعنوان تهیهکننده مستقل وارد حوزه تولید فیلم کوتاه میشوید، باید سختیها و هزینههای آن را بپذیرید. ما نیز این مسیر را انتخاب کردهایم و امیدواریم نتیجه آن تأثیرگذار باشد و آثارمان فرصت دیدهشدن پیدا کنند.
میتوان با ۲۰۰ میلیون تومان هم فیلم کوتاه ساخت
این تهیهکننده در پاسخ به این پرسش که آیا علاقهمندان به فیلمسازی بدون سرمایههای کلان نیز میتوانند وارد این عرصه شوند، بیان کرد: اتفاقاً تجربهای داشتم که برایم بسیار جالب بود. ابتدا تصور میکردم با ۲۰۰ میلیون تومان هم نمیتوان فیلم کوتاه قابلقبولی تولید کرد؛ بهویژه اینکه اجاره یک روز دوربین حرفهای همراه با تجهیزات، هزینه قابلتوجهی دارد.
وی افزود: اما با گروهی از جوانان مستعد آشنا شدم که با امکانات محدود و استفاده از تجهیزات و ظرفیتهای خودشان، در حال ساخت فیلم بودند. با وجود اینکه نام من بهعنوان تهیهکننده در کارشان مطرح نبود، تصمیم گرفتم از آنها حمایت کنم. فیلمنامه برایم جذاب بود و انتخاب بازیگران و تلاش گروه جوان نیز نشان میداد که با علاقه و انگیزه مشغول کار هستند.
ملا حسینی تأکید کرد: برایم بسیار ارزشمند بود که این گروه توانستند با حدود ۲۰۰ میلیون تومان فیلمی کوتاه تولید کنند؛ اثری که شاید در نگاه اول کسی باور نمیکرد با چنین بودجهای امکان ساخت آن وجود داشته باشد. از اینکه توانستم به این جوانان کمک کنم، بسیار خوشحال شدم.
تئاتر غیرکلام و آثار ضدجنگ قربانی اقتصاد گیشه شدهاند
وی با اشاره به فعالیتهای خود در حوزه تئاتر نیز گفت: نمایش «به کفشات نگاه کن» به کارگردانی برادرم، حمیدرضا ملا حسینی، سال گذشته روی صحنه رفت. این اثر نمایشی بدون کلام، ویژه مخاطب بزرگسال و با موضوع ضدجنگ بود. با وجود بازخوردهای مناسبی که از مخاطبان دریافت کردیم، متأسفانه حمایت لازم از آن صورت نگرفت و حتی سالنهای محدودی حاضر به پذیرش این نمایش بودند.
ملا حسینی ادامه داد: در سالهای اخیر، اقتصاد تئاتر و فروش گیشه اهمیت بیشتری پیدا کرده و همین موضوع باعث شده نمایشهای کمدی و آثار دارای ظرفیت فروش بیشتر در اولویت قرار بگیرند. به همین دلیل تصمیم گرفتم امسال نیز از تولید مجدد این نمایش حمایت کنم.
وی با تأکید بر اینکه حمایت او صرفاً به دلیل نسبت خانوادگی با کارگردان نیست، اظهار کرد: پیش از این نیز از کارهایی حمایت کردهام که کارگردان آنها برادرم نبوده است. مسئله اصلی من حمایت از هنرمندان و نسل تازهای است که برای تولید آثارشان تلاش میکنند. تا زمانی که چنین حمایتی، چه در سینما و چه در تئاتر، در حد توان و به شکل مستمر وجود نداشته باشد، نمیتوان انتظار داشت مسیر حرفهای و اصولی این عرصه شکل بگیرد.
استقبال از جشنواره فیلم کوتاه تهران امیدبخش بود
این تهیهکننده درباره ارزیابی خود از وضعیت حمایت از فیلمسازان جوان و عملکرد انجمن سینمای جوانان ایران گفت: امسال دو سه شب به جشنواره فیلم کوتاه تهران رفتم و تعدادی از آثار را تماشا کردم. با وجود نقدهایی که ممکن است به برخی فیلمها وارد باشد، باید بگویم سطح آثار و میزان استقبال از جشنواره برایم شگفتانگیز بود.
وی افزود: بهویژه فیلمهای تولیدشده در شهرستانها برایم جالب بودند. احساس کردم آثار از نظر کیفیت و نگاه فیلمسازی تغییرات مثبتی داشتهاند و همین تماشای فیلمها در جشنواره بهعنوان یک تهیهکننده به من انگیزه داد تا دوباره برای حمایت از فیلمسازان جوان تلاش کنم.
ملا حسینی با اشاره به ضرورت توجه بیشتر به فیلمسازان شهرستانی گفت: حتی در همان جشنواره نیز اعلام کردم آمادگی دارم در طول یک سال از دو یا سه فیلمساز، بهویژه از شهرستانها، حمایت کنم تا بتوانند با آرامش خاطر و بدون دغدغههای جدی مالی فیلم بسازند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: من تا حدودی با شرایط فیلمسازی در شهرستانها آشنا هستم و میدانم جوانان در آن مناطق با چه سختیهایی برای تولید یک اثر مواجهاند. شاید تهیهکنندگان مستقر در تهران راحتتر برای سرمایهگذاری در یک پروژه متقاعد شوند، اما فیلمسازی در شهرستانها شرایط متفاوتی دارد. انجمن سینمای جوانان در شهرهای مختلف و همچنین تهیهکنندگان مستقل میتوانند نقش مؤثری در این زمینه داشته باشند. آنچه برای من اهمیت دارد، حمایت، حمایت و باز هم حمایت از نسل تازه فیلمسازان است.