
به گزارش صبا ، نشست خبری چهل و سومین جشنواره جهانی فیلم فجر امروز شنبه اول آذر با حضور روح الله حسینی دبیر این جشنواره در موزه سینما برگزار شد. دبیر چهل و سومین جشنواره جهانی درباره بخشهای مختلف جشنواره توضیح داد: در فراخوانی که در شهریور منتشر شد ۴ بخش رقابتی مسابقه بینالملل، جلوهگاه شرق، چشم انداز و زیتونشکسته داشتیم. همچنین ۳ بخش غیررقابتی نیز در این دوره داریم.
وی در ادامه درباره اینکه چرا جشنواره پروپاگاندای زیادی نداشت، توضیح داد: ضمن احترام برای همه دوستانم مثل رضا میرکریمی، محمدمهدی عسگرپور و علیرضا رضاداد که پیش از این جشنواره را پیش بردند باید بگویم یادمان نرود ما در چه دورهای به سر میبریم، سال ۹۴ که اولین دوره مستقل این رویداد برگزار میشد فضای فرهنگی و اقتصادی و اجتماعی را یادتان هست آن سال اصلا قابل مقایسه با امسال نیست چیزی از روزهایی که چند میلیون نفر از تهران خارج شدند نگذشته است. در این میان واقعه اسنپبک هم رخ داد بسیاری از دوستان میگفتند دوباره جنگ به پا میشود و در همین فضا ما سعی کردیم جشنوارهای شایسته برگزار کنیم. فراموش نکنیم در چه جایی و چه زمانهای هستیم من سعی میکنم جشنوارهای که آبروی ما را حفظ کند در شهر شیراز، برگزار کنم.
او در ادامه سخنانش گفت: ما زمان زیادی نداشتیم این جشنواره همیشه شش تا ۱۰ ماه زمان برای فراهم کردن مقدمات داشت در همین زمان کم، ما اتفاقات خوبی رقم زدیم. فرصت اطلاعرسانی برای ما فراهم نبود البته برای آن هم ملاحظاتی وجود داشت با این حال فکر میکنم آنچه انجام شد قابل احترام است.
او عنوان کرد: فیلمهایی که در جشنواره انتخاب شدند و بازبینی شدند همان مسیری را طی کردند که همه فیلمها در همه جشنوارهها طی میکنند. هیچ ملاحظهای به دلیل حضور خودم از معاونت ارزشیابی وجود نداشته است. رویکرد ما همان نگاه شاعرانه بوده است.
برگزاری جشنواره با رویکرد تمرکززدایی
حسینی در پاسخ به سئوالی که به انزوای فرهنگی اشاره داشت بیان کرد: اگر مهمانان ما که نزدیک به ۲۰۰ نفر از کشورهای مختلف هستند به ایران بیایند، گام بزرگی در خروج ایران از انزوای فرهنگی خواهد بود تحریمهای فرهنگی و جشنوارهای ایران جدی است، خیلیها دوست ندارند پای فیلمهای خارجی به ایران باز شود و یا فیلمهای مجوزدار ایرانی به جشنوارههای خارجی بروند. امیدوارم این موضوع حل شود.
حسینی درباره تمرکز روی سینمای ترکیه در این دوره از جشنواره اظهار کرد: ما در سال فرهنگی ایران و ترکیه به سر میبریم. بنابراین بخشی به نام مرور سینمای ترکیه را داریم و مهمانان ترکیهای را بیشتر خواهیم داشت تا ادای دینی به این مفهوم داشته باشیم. برای ما همکاری سینمایی با ترکیه مهم است قراردادی سالها پیش بین وزارت فرهنگ ما و ترکیه منعقد شد و دنبال تولیدات مشترک هستیم. جلسه خوبی با سفیر ترکیه در ایران داشتیم و درخواستهای خودمان را مطرح کردیم و امیدوارم از مقامات بلندپایه ترکیه هم در جشنواره حضور داشته باشند و مذاکرات را در شیراز ادامه بدهیم.
او سپس درباره برگزاری جشنواره در شیراز عنوان کرد: وزارت فرهنگ سالهاست که از ما میخواهند تمرکززدایی کنیم چون ایران، تهران نیست، رویدادهای فرهنگی باید به جاهای دیگر منتقل شوند. این فرصت خوبی برای ما بود برای اینکه جشنواره را به جایی ببریم که زیرساخت فرهنگی داشته باشد. رویکرد شاعرانه جشنواره هم ما را بیشتر ترغیب میکرد که جشنواره را به جایی ببریم که نامش به شعر و ادب گره خورده است. نمیشد یک سال دیگر هم صبر کرد تا ببینیم سال دیگر چه میشود به هر حال هر سال اتفاقات خاص دارد، هر زمان که بشود کار خوبی انجام داد نباید تعلل کرد. برخی نواقص را ما احتمالا نادیده میگیریم. ما سعی میکنیم جشنواره خوب و آبرومندانه باشد اما به هر حال سال اول برگزاری در شیراز است و سعی میکنیم کمترین ایراد را داشته باشیم.
حسینی درباره معیار انتخاب فیلمها توضیح داد: ما در سرزمینی زندگی میکنیم که در آن شعر فقط یک هنر نیست بلکه یک جهانبینی است. این حرف من نیست بلکه خیلی از ایرانشناسان بزرگ هم به آن اشاره داشتند. شعر یک مولفه اساسی در فرهنگ و تمدن اساسی در هویت ماست. حضور آن در زیست فرهنگی و اجتماعی ما هست. شما هر کجا بروید در چهارراهها به شما فال حافظ میدهند، شعر در ایران قرن ۲۱ هنوز حاضر است این موضوع در کمترین کشوری وجود دارد. شعر مزیت فرهنگی و تمدنی ماست بخشی از شاکله و هویت ماست پس میشود آن را به سایر پدیدهها و هنرها گره زد. بزرگترین دستاورد ما شعر است ما در جهان به همین شهره هستیم و خوشنامی ما در جهان به واسطه حافظ و سعدی است. حافظ هویت ماست و سر سفره ما قرار دارد. این بزرگترین دستاورد را میشود به مهمترین دستاورد فرهنگی یعنی سینما گره زد. رویکرد شاعرانه ارج نهادن یک شیوه دیدن است که به هویت ما نزدیک است. ما دوست داریم این نگاه را در سینما بیشتر مشاهده کنیم من میتوانم مثالهای زیادی در این حوزه بزنم مثل آثار مجیدی، سهراب شهید ثالث و بسیاری دیگر. این یک بازگشت به هویت و مزیت است که میتواند مزیت سینمای ما در جهان باشد. انتخاب آثار هم منطبق بر این رویکرد بوده است این فیلمها خیلی فیلمهای سرگرمکننده نیستند و باید کمی حوصله بیشتری برای تماشای آنها داشته باشید. ویژگی اساسی این سینما مکث، استعاره و … است.
حسینی: جشنواره جهانی فیلم فجر عضو رسمی فیاپف است
حسینی درباره تغییر زمان و مکان جشنواره و جایگاه جشنواره در فیاپف بیان کرد: ما الان عضو رسمی فیاپف هستیم. اگر به سایت مراجعه کنید میبینید در آنجا اطلاعات ما هست، نمیدانم چرا در رسانهها میگفتند جشنواره در فیاپف ثبت نشده این برای من بسیار عجیب بود. با یک مراجعه ساده در فیاپف میشود دید که جشنواره در آنجا ثبت شده است. تاریخی که در مذاکرات قبلی پی گرفته شده بود نتیجهاش برگزاری جشنواره پنجم تا دوازدهم آذرماه بود و ما هم براساس همان قاعده پیش رفتیم. وقتی وارد لیگ جهانی میشوید باید قواعد آن را بپذیرید. جشنواره هر سال قرار است در همین زمان برگزار شود، مگر اینکه مذاکراتی با فیاپف صورت بگیرد که به نظر من جابهجایی زمان هم چیز خوبی نیست.
نام بخش زیتون شکسته چطور انتخاب شد
دبیر جشنواره جهانی فیلم فجر درباره بخش «زیتون شکسته» که سالهای پیش نامش «شاخههای زیتون» بود، گفت: جای دادن این بخش در جشنواره مبتنی بر یک وظیفه ملی و انسانی است. فیلمهایی که به مقاومت، پاسداشت صلح، پایداری و… اختصاص دارد. ۸ فیلم در این بخش داریم نام این بخش هم بر اساس یک مشورتی در سازمان با پیشنهاد آقای دکتر فریدزاده انتخاب شد که دارای معنا هم هست. بهترین فیلمهای ما احتمالا در همین بخش به نمایش درمیآیند که فقط یک فیلم از ایران است. بخش عکس هم به همین بخش گره خورده است که مرتبط با جنگ دوازده روزه و جنگ غزه است که در این بخش مهمانان و کارگاههای خوبی داریم.
دبیر جشنواره درباره برگزاری جشنواره در شیراز و انتقال آن از تهران به این شهر بیان کرد: اینکه بگوییم جشنواره شهرستانی شده خوب نیست. اغلب جشنوارههای معتبر دنیا به نام شهرشان شناخته میشوند. اینکه جشنوارهای از تهران خارج شود و در شهر دیگری برگزار شود اصلا ایراد نیست. شیراز از تهران در جهان شناخته شدهتر است. شیراز مکان خوبی برای جشنواره است. امیدوارم شرایط ما را درک کنید، زمان کم، شرایط خاص، دعوت از مهمانان بینالمللی شرایط خود را دارد. امیدوارم اگر این سعادت را داشتیم که در دورههای بعد باشیم بیشتر اطلاعرسانی کنیم.
حسینی درباره دعوت از کشورها توضیح داد: شاعرانه بودن موضوع نیست بلکه رویکرد است. ما در انتخاب فیلمها به کیفیت و رویکرد آنها توجه داشتیم، تلاش کردیم از بین فیلمها، آثار خوبی را انتخاب کنیم. مذاکراتی با کشورهای مختلف برای دریافت فیلمهای خوب و باارزش داشتیم در بخش جشنواره جشنوارهها چهار فیلم بسیار خوب داریم در بخش رقابتی هم تلاش ما این بوده است که فیلمهایی حضور داشته باشند که به ارتقای کیفی سینمای ایران کمک کنند. من سعی کردم از ابزار جشنواره استفاده کنم تا آنچه به نام تنظیمگری در سازمان وجود دارد در اینجا پیگیری شود. نشستهای رسانهای یکی از ویژگیهای مهم جشنواره است با توجه به اینکه عوامل فیلمها حضور دارند، نشستهای رسانهای خواهیم داشت. کارگاهها و نشست هم داریم که درباره سینمای شاعرانه، بازیگری شاعرانه و… صحبت میشود. بخش دارالفنون را هم با حضور آقای طهماسب خواهیم داشت.
حسینی درباره پرسشی که درباره مشکل مالکیتی فیلم «زمانی در ابدیت» بیان کرد: اگر مشکل مالکیتی فیلم حل نشده بود در جشنواره جایی نداشت پس با این ملاحظه که مشکلش حل شده در جشنواره حضور خواهد داشت البته با رویکرد ما هم همخوانی دارد.
کاظم خواه هم بیان کرد: دلیل عمدهای که موجب شد اطلاعرسانی جشنواره به شکل کنونی انجام شود این بود که رویکرد ما در سینمای شاعرانه بود روی این موضوع به دو زبان ایرانی و انگلیسی بسیار کار کردیم. ما تا دقیقه آخر داشتیم فیلمها را نهایی میکردیم و نمی خواستیم خبری را منتشر کردیم که بعداً تکذیب شود.
حسینی درباره بخش دارالفنون بیان کرد: این بخش با مدیریت آقای طهماسب برگزار میشود. ۶۰ دانشجو و هنرجوی سینما در آنجا حضور خواهند داشت که ۲۲ نفر از ایران هستند. کسانی که در این بخش هستند تجربه ساخت فیلم اول را از سر گذراندهاند. فیلمسازان و سینماگران ایرانی هم به عنوان استاد در این بخش حضور دارند. درباره بزرگداشت و نکوداشت باید بگویم برخی از رویدادها بهتر است در جشنواره ملی فیلم فجر برگزار شود. ما ترجیح میدهیم این بخش در جشنواره ملی برگزار شود. مذاکراتی داریم تا برای یک چهره بینالمللی بزرگداشت داشته باشیم.
او درباره ملاک انتخاب فیلمهای ایرانی عنوان کرد: تلاش ما این بود که رویکرد شاعرانه در آنها وجود داشته باشد، فیلمها بعید میدانم تصویر بدی از ایران مخابره کنند. ضمن اینکه کیفیت را هم مد نظر داشتیم. با شناختی که از تولیدات سینمای ایران و جشنوارهها دارم فکر میکنم سطح کیفی این آثار قابل قبول باشد. تعداد زیادی از فیلمها هم فیلم اولی هستند و به نظرم باید جشنواره جهانی ادای دین کند و زمینه بروز استعدادها را فراهم کند. خیلی از کشورهای دیگر هستند که در بخش بازار خواهند بود و امیدوارم به فیلمهای ایرانی توجه شود.
نمایش بخشی از فیلمهای جشنواره جهانی فیلم فجر در پردیس تارخ شیراز
حسینی درباره بحث ایرانهراسی و تاثیر آن روی جشنواره عنوان کرد: برنامهریزی کردیم که بخشی از فیلمها در خارج از خانه جشنواره هم دیده شود به طور خاص در پردیس تارخ برای عموم نمایشهایی تدارک دیدیم. آقای حسن معجونی، ایرج طهماسب، علیرضا شجاع نوری، منوچهر شاهسواری، همایون اسعدیان و… در کنار ما هستند. دعوتهایی که صورت گرفته از چهرههای شاخص سینمایی بوده است تعداد زیادی از هنرمندان اعلام حضور کردهاند. تیمی که انتخاب شده در همین زمان کار خوبی انجام دادند.
دبیر جشنواره جهانی فیلم فجر درباره بودجه جشنواره بیان کرد: مشارکت استان فارس در جشنواره قابل توجه و تقدیر است همین جا از استاندار و شهردار فارس تشکر میکنم بخش عمدهای از هزینهها را به عهده گرفتند و باقی را خود سازمان سینمایی پرداخت میکند.
حسینی عنوان کرد: از همکاران فارابی، شهرداری شیراز، استانداری فارس، آقای رائد فریدزاده، دوستان موزه سینما و حامی مالی این نشست که همراه اول است، تشکر میکنم.