
به گزارش صبا، دکتر علی دارابی؛ قائم مقام وزیر و معاون میراث فرهنگی صبح امروز در سخنانی به مناسبت روز جهانی بناها و محوطه های تاریخی اظهار داشت: سنت گرامیداشت «روز جهانی بناها و محوطه های تاریخی» که با اهتمام شورای بین المللی بناها و محوطه های تاریخی – ایکوموس- شکل گرفته است، فرصت مهمی است برای یادآوری «حفاظت از میراث فرهنگی» و «کارکردهای آن» در جهان پر چالش امروز. چرا که بناها و محوطههای تاریخی به عنوان نمادهای ملموس میراث فرهنگی، دانش، باور و فنونی را در خود نهفته دارند که درک و فهم آنها میتواند از چالشها و مشکلات جامعه بشری، امروزی گره گشایی نماید.
او اظهار داشت: در نزاعهایی که صورت میگیرد، یکی از نگرانیهای جهانی شیوه حراست و صیانت از بناها و محوطههای تاریخی است. در جنایتی که رژیم صهیونیستی در کشتار مردم بیدفاع در غزه انجام داد، تخریب برخی از بناهای تاریخی رخ داد و جناب آقای مهندس ضرغامی، ضمن ابراز نگرانی از نسلکشی در غزه، نامهای را برای مجامع جهانی از جمله دبیرکل یونسکو، ارسال و خطر نابودی آثار فرهنگیتاریخی ۵ هزار ساله در فلسطین را یادآوری کردند.
معاون میراث فرهنگی کشور گفت: در سالیان اخیر گفتمان، شعارها و پیامهای جهانی انتخاب شده برای این روز، نمایانگر کشاکش و درگیری جوامع بشری با تغییرات اقلیمی و بحران های طبیعی است و در این مواجهه و چالش لازم است از یک سو میراث گذشتگان را حفظ و صیانت کنیم و از سوی دیگر با تکیه بر این منابع و با خوانش آن این منابع ارزشمند را برای بهبود و کیفیت بخشیدن به زندگی امروز به کار ببندیم. چالش های جهان معاصر چه ناشی از بحران های طبیعی و چه ناشی از تعارضات اجتماعی و مخاصمات باشد، تهدیدی جدی برای میراث فرهنگی و بناها و محوطه های تاریخی است و از این رو باید در تأسی از راهبردهای جهانی، برنامه ها و اولویت های پیشگیرانه و حفاظت گرایانه برای آن اتخاذ شود.
دارابی اظهار داشت: معاونت میراث فرهنگی در دولت سیزدهم عزمی جدی برای توسعه حفاظت از آثار را در دستور کار قرار داده است. مستحضرید که در ایران عزیز ۳۴۴۳۷ اثر ثبت ملی داریم. که از این میان ۲۵۹۴ (اشیا)، ۱۴۷۳۰ (بنا)، ۲۱ (بافت شهری)، ۱۸۳ (بافت روستایی)، ۱۹۵۹۳ (تپه و محوطه تاریخی) را شامل می شود. که در سال ۱۴۰۲ سرانه حفاظت و مرمت برای بناهای تاریخی هر اثر ۱۳۰ میلیون ریال (معادل ۱۳ میلیون تومان) بوده است و همینطور منابع مالی مصوب برای محوطه های تاریخی سرانه هر محوطه برای نگهداری ۹ میلیون ریال (معادل ۹۰۰ هزار تومان) بوده است، که واقعاً انسان حیرت می کند این همه عظمت تاریخی و میراث فرهنگی و تمدنی چگونه با کمترین بودجه و اعتبارات باید نگهداری، حفظ و مرمت شود. از این ۱۴ هزار بناهای تاریخی ۲ هزار اثر در مالکیت سایر دستگاه های دولتی و ۱۹۰۰ اثر در اختیار اوقاف است که وفق قانون حفظ و احیاء و مرمت، مکلفند از این بناها «حفاظت» نمایند.
او اظهار داشت: اعتبارات در حوزه میراث فرهنگی کفاف نیازها را ندارد. همچنین است، حال و روز تملک بناهای تاریخی، که از ۲۰هزار میلیارد تومان (۲۰ همت) نیاز داریم که در سال (۱۴۰۲) ۹۱ میلیارد تومان اختصاص داده شد که ۶۰ میلیارد آن اوراق قرضه است.
دارابی همچنین با اشاره به اقدامات معاونت میراث فرهنگی، گفت: با این همه محدودیتها، اما معاونت میراث فرهنگی در دولت سیزدهم برنامهها و اقدامات مهمی را برای توسعه حفاظت از آثار را دنبال کرده است. افزایش سواد میراثی جامعه با برنامه هایی از جمله برگزاری جشنواره تولیدات چند رسانهای، اهتمام بر مرجعیتبخشی میراث فرهنگی، نهضت معرفی، آموزش و خوانش و روایتگری، اتکاء بر آراء صاحب نظران و پیشکسوتان و تجلیل از چهرههای ماندگار میراث فرهنگی، ارتقاء جایگاه کشور در مناسبات فرهنگی جهانی و منطقهای که ثبت «یلدا»، «افطار و سنتهای وابسته آن» در حوزه میراث ناملموس و « ۵۴ کاروانسرا» در حوزه میراث ملموس نمونه هایی از این اقدامات است.
او همچنین گفت: توسعه و مردمی کردن حفاظت از میراث با تشکیل «انجمن خیرین میراث فرهنگی» (مردم نهاد) و «انجمن میراث فرهنگی» در سراسر کشور به ریاست استانداران، فرمانداران و حمایت از حقوق عامه و کمک بایسته به رشد و توسعه کشور را باید مورد اشاره قرار داد.
قائم مقام وزیر و معاون میراث فرهنگی با اشاره به برنامههای پیش رو گفت: سال ۱۴۰۳ را در معاونت میراث فرهنگی «سال حفاظت از محوطهها و مقاومسازی بناهای تاریخی» اعلام کردهایم و افزایش ضریب امنیتی در حوزه حفاظت فیزیکی و الکترونیکی، تلاش برای اتمام مرمتهای نیمه کاره، کیفیت بخشی به اقدامات و پروژه های مرمت بناها، نظامند کردن و فعال کردن شوراهای فنی استانها، تدوین سند ملی میراث فرهنگی و آئین نامه ارزشیابی میراث داران تمدنی از جمله برنامههای مهم در سال ۱۴۰۳ است.
دارابی همچنین در این نشست با تجلیل از پیشکسوتان عرصه میراث فرهنگی اظهار داشت: امروز میزبان عزیزانی از خیل عظیم حافظان میراث فرهنگی هستیم. استادانی که با تلاش، جهاد و ایثار و سرپنجه هنرمندانه خود، معماری و مرمت را کیفیت و رونق بخشیدهاند. خیرانی که بانی خیر و ماندگاری حفاظت از میراث فرهنگیاند. کنشگران و فعالانی که در قامتهای مختلف اجتماعی حفاظت و احیاء اثر را تحقق و رونق بخشیده اند. امروز از فرصت گرامی داشت روز جهانی بناها و محوطه ها استفاده کرده ایم تا قدردان کسانی باشیم که حافظان میراث فرهنگی سرزمین شان هستند و تأثیر اقدامات آنان در تاریخ ایران عزیز به یادگار میماند.